#include=amarfront.itx \obeylines %\obeyspaces %\obeyspaceslines #indian % for multicolumn % ## \centerline{\titled } ## % \begin{multicols}{5} % ## \centerline{Amarakosha complete kaanda 3} ## \centerline{t.rtIyaM sAmAnyakANDam.h } %atha visheshhyanighnavargaH | (3\.0\.1)\EN{}visheshhya nighnaiH saMkIrNair.h nAnA.arthairavyayairapi\\ (3\.0\.2)\EN{}liN^gA.a.adi saMgrahair.h vargAH sAmAnye vargasaMshrayAH\\ \centerline{ paribhAshhA |} (3\.0\.3)\EN{}strIdArA.a.adyair.h yad.h visheshhyaM yAdR^ishaiH prastutaM padaiH\\ (3\.0\.4)\EN{}guNadravyakriyAshabdAs.h tathA syus.h tasya bhedakAH\\ \stepB (3\.1\.5)\EN{} visheshhyanighnavargaH (3\.1\.6)\EN{}xemaN^karo.arishhTatAtishshivatAtishshivaN^karaH\\ (3\.1\.7)\EN{}sukR^itI puNyavAn.h dhanyo mahechchhas.h tu mahAshayaH\\ (3\.1\.8)\EN{}hR^idayAluH suhR^idayo mahotsAho mahodyamaH\\ (3\.1\.9)\EN{}pravINe nipuNA.abhiGYaviGYanishhNAtashixitAH\\ (3\.1\.10)\EN{}vaiGYAnikaH kR^itamukhaH kR^itI kushala ityapi\\ (3\.1\.11)\EN{}pUjyaH pratIxyaH sAMshayikaH saMshayApannamAnasaH\\ (3\.1\.12)\EN{}daxiNIyo daxiNArhas.h tatra daxiNya ityapi\\ (3\.1\.13)\EN{}syur.h vadAnyasthUlalaxyadAnashauNDA bahuprade\\ (3\.1\.14)\EN{}jaivAtR^ikaH syAdAyushhmAnantarvANis.h tu shAstravit.h\\ (3\.1\.15)\EN{}parIxakaH kAraNiko varadas.h tu samarddhakaH\\ (3\.1\.16)\EN{}harshhamANo vikurvANaH pramanA hR^ishhTamAnasaH\\ (3\.1\.17)\EN{}durmanA vimanA antarmanAH syAdutka unmanAH\\ (3\.1\.18)\EN{}daxiNe saralodArau sukalo dAtR^ibhoktari\\ (3\.1\.19)\EN{}tatpare prasitA.a.asaktAvishhTArthodyukta utsukaH\\ (3\.1\.20)\EN{}pratIte prathitakhyAtavitta viGYAtavishrutAH\\ (3\.1\.21)\EN{}guNaiH pratIte tu kR^italaxaNA.a.ahatalaxaNau\\ (3\.1\.22)\EN{}ibhya ADhyo dhanI svAmI tvIshvaraH patirIshitA\\ (3\.1\.23)\EN{}adhibhUr.h nAyako netA prabhuH parivR^iDho.adhipaH\\ (3\.1\.24)\EN{}adhikardhiH samR^iddhaH syAt.h kuTumbavyApR^itas.h tu yaH\\ (3\.1\.25)\EN{}syAdabhyAgArikas.h tasminnupAdhish.h cha pumAnayam.h\\ (3\.1\.26)\EN{}varAN^garUpopeto yassiMhasaMhanano hi saH\\ (3\.1\.27)\EN{}nirvAryaH kAryakartA yaH saMpannaH satvasaMpadA\\ (3\.1\.28)\EN{}avAchi mUko.atha manojavasaH pitR^isaMnibhaH\\ (3\.1\.29)\EN{}satkR^ityA.alaN^kR^itAM kanyAM yo dadAti sa kUkudaH\\ (3\.1\.30)\EN{}laxmIvAn.h laxmaNaH shrIlaH shrImAn.h snigdhastu vatsalaH\\ (3\.1\.31)\EN{}syAd.h dayAluH kAruNikaH kR^ipAluH suuratassamAH\\ (3\.1\.32)\EN{}svatantro.apAvR^itaH svairI svachchhando niravagrahaH\\ (3\.1\.33)\EN{}paratantraH parAdhInaH paravAn.h nAthavAnapi\\ (3\.1\.34)\EN{}adhIno nighna Ayatto.asvachchhando gR^ihyako.apyasau\\ (3\.1\.35)\EN{}khalapUH syAd.h bahukaro dIrghasUtrash.h chirakriyaH\\ (3\.1\.36)\EN{}jAlmo.asamIxyakArI syAt.h kuNTho mandaH kriyAsu yaH\\ (3\.1\.37)\EN{}karmaxamo.alaN^karmANaH kriyAvAn.h karmasUdyataH\\ (3\.1\.38)\EN{}sa kArmaH karmashIlo yaH karmashUras.h tu karmaThaH\\ (3\.1\.39)\EN{}bharaNyabhuk.h karmakaraH karmakAras.h tu tat.h kriyaH\\ (3\.1\.40)\EN{}apasnAto mR^itasnAta AmishhashI tu shaushhkulaH\\ (3\.1\.41)\EN{}bubhuxitaH syAt.h xudhito jighatsurashanAyitaH\\ (3\.1\.42)\EN{}parAnnaH parapiNDAdo bhaxako ghasmaro.adbharaH\\ (3\.1\.43)\EN{}AdyUnaH syAdaudariko vijigIshhAvivarjite\\ (3\.1\.44)\EN{}ubhau tvAtmambhariH kuximbhariH svodarapUrake\\ (3\.1\.45)\EN{}sarvAnnInas.h tu sarvAnnabhojI gR^idhnustu gardhanaH\\ (3\.1\.46)\EN{}lubdho.abhilApukas.h tR^ishhNak.h samau lolupalolubhau\\ (3\.1\.47)\EN{}sonmAdas.h tUnmadishhNuH syAdavinItaH samuddhataH\\ (3\.1\.48)\EN{}matte shauNDotkaTaxIbAH kAmuke kamitA.anukaH\\ (3\.1\.49)\EN{}kamraH kAmayitA.abhIkaH kamanaH kAmano.abhikaH\\ (3\.1\.50)\EN{}vidheyo vinayagrAhI vachanesthita AshravaH\\ (3\.1\.51)\EN{}vashyaH praNeyo nibhR^itavinItaprashritAH samAH\\ (3\.1\.52)\EN{}dhR^ishhTe dhR^ishhNag.h viyAtash.h cha pragalbhaH pratibhAnvite\\ (3\.1\.53)\EN{}syAdadhR^ishhTe tu shAlIno vilaxo vismayAnvite\\ (3\.1\.54)\EN{}adhIre kAtaras.h traste bhIrubhIrukabhIlukAH\\ (3\.1\.55)\EN{}AshaMsurAshaMsitari gR^ihayAlur.h grahItari\\ (3\.1\.56)\EN{}shraddhAluH shraddhayA yukte patayAlus.h tu pAtuke\\ (3\.1\.57)\EN{}lajjAshIle.apatrapishhNur.h vandArurabhivAdake\\ (3\.1\.58)\EN{}sharArur.h ghAtuko hiMsraH syAd.h varddhishhNus.h tu varddhanaH\\ (3\.1\.59)\EN{}utpatishhNus.h tUtpatitA.alaN^karishhNus.h tu maNDanaH\\ (3\.1\.60)\EN{}bhUshhNur.h shvavishhNur.h bhavitA vartishhNur.h vartanaH samau\\ (3\.1\.61)\EN{}nirAkarishhNuH xipnuH syAt.h sAndrasnigdhas.h tu meduraH\\ (3\.1\.62)\EN{}GYAtA tu viduro vindur.h vikAsI tu vikasvaraH\\ (3\.1\.63)\EN{}visR^itvaro visR^imaraH prasArI cha visAriNi\\ (3\.1\.64)\EN{}sahishhNuH sahanaH xantA titixuH xamitA xamI\\ (3\.1\.65)\EN{}krodhano.amarshhaNaH kopI chaNDas.h tvatyantakopanaH\\ (3\.1\.66)\EN{}jAgarUko jAgaritA ghUrNitaH prachalAyitaH\\ (3\.1\.67)\EN{}svapnak.h shayAlur.h nidrAlur.h nidrANashayitau samau\\ (3\.1\.68)\EN{}parAN^.hmukhaH parAchInaH syAdavAN^pyadhomukhaH\\ (3\.1\.69)\EN{}devAnaJNchati devadryaN^.h vishvadryaN^.h vishvagaJNchati\\ (3\.1\.70)\EN{}yassahAJNchati sadhryaN^.h sa sa tiryaN^.h yastiro.aJNchati\\ (3\.1\.71)\EN{}vado vadAvado vaktA vAgIsho vAkpatissamau\\ (3\.1\.72)\EN{}vAchoyuktipaTurvAgmI vaavadUko.ativaktari\\ (3\.1\.73)\EN{}syAj.h jalpAkas.h tu vAchAlo vAchATo bahugarhyavAk.h\\ (3\.1\.74)\EN{}durmukhe mukharA.abaddhamukhau shaklaH priyamvade\\ (3\.1\.75)\EN{}lohalaH syAdasphuTavAg.h garhyavAdI tu kadvadaH\\ (3\.1\.76)\EN{}samau kuvAdakucharau syAdasaumyasvaro.asvaraH\\ (3\.1\.77)\EN{}ravaNaH shabdano nAndIvAdI nAndIkaraH samau\\ (3\.1\.78)\EN{}jaDo.aGYa eDamUkastu vaktuM shrotumashixite\\ (3\.1\.79)\EN{}tUshhNIMshIlas.h tu tUshhNIko nagno.avAsA digambare\\ (3\.1\.80)\EN{}nishhkAsito.avakR^ishhTaH syAdapadhvastas.h tu dhikkR^itaH\\ (3\.1\.81)\EN{}Attagarvo.abhibhUtaH syAd.h dApitaH sAdhitaH samau\\ (3\.1\.82)\EN{}pratyAdishhTo nirastaH syAt.h pratyAkhyAto nirAkR^itaH\\ (3\.1\.83)\EN{}nikR^itaH syAd.h viprakR^ito vipralabdhas.h tu vaJNchitaH\\ (3\.1\.84)\EN{}manohataH pratihataH pratibaddho hatash.h cha saH\\ (3\.1\.85)\EN{}adhixiptaH pratixipto baddhe kIlitasaMyatau\\ (3\.1\.86)\EN{}Apanna ApatprAptaH syAt.h kAndishIko bhayadrutaH\\ (3\.1\.87)\EN{}AxAritaH xArito.abhishaste saMkasuko.asthire\\ (3\.1\.88)\EN{}vyasanArtoparaktau dvau vihastavyAkulau samau\\ (3\.1\.89)\EN{}viklavo vihvalaH syAt.h tu vivasho.arishhTadushhTadhIH\\ (3\.1\.90)\EN{}kashyaH kashyArhe sannaddhe tvAtatAyI vadhodyate\\ (3\.1\.91)\EN{}dveshhye tvaxigato vadhyaH shIrshhachchhedya imau samau\\ (3\.1\.92)\EN{}vishhyo vishheNa yo vadhyo musalyo musalena yaH\\ (3\.1\.93)\EN{}shishvidAno.akR^ishhNakarmA chapalash.h chikuraH samau\\ (3\.1\.94)\EN{}doshhaikadR^ik.h purobhAgI nikR^itas.h tvanR^ijuH shaThaH\\ (3\.1\.95)\EN{}karNejapaH sUchakaH syAt.h pishuno durjanaH khalaH\\ (3\.1\.96)\EN{}nR^ishaMso ghAtukaH krUraH pApo dhUrtas.h tu vaJNchakaH\\ (3\.1\.97)\EN{}aGYe mUDhayathAjAtamUrkhavaidheyabAlishAH\\ (3\.1\.98)\EN{}kadarye kR^ipaNaxudrakimpachAnamitampachAH\\ (3\.1\.99)\EN{}niHsvas.h tu durvidho dIno daridro durgato.api saH\\ (3\.1\.100)\EN{}vanIyako yAchanako mArgaNo yAchakA.arthinau\\ (3\.1\.101)\EN{}ahaN^kAravAnahaMyuH shubhaMyus.h tu shubhAnvitaH\\ (3\.1\.102)\EN{}divyopapAdukA devA nR^igavA.a.adyA jarAyujAH\\ (3\.1\.103)\EN{}svedajAH kR^imidaMshA.a.adyAH paxisarpA.a.adayo.aNDajAH\\ %\EN{}iti prANivargaH atra mUlashlokAH 50 || xe sh 0\\ (3\.1\.104)\EN{}udbhidas.h tarugulmA.a.adyA udbhidudbhijjamudbhidam.h\\ (3\.1\.105)\EN{}sundaraM ruchiraM chAru sushhamaM sAdhu shobhanam.h\\ (3\.1\.106)\EN{}kAntaM manoramaM ruchyaM manoGYaM maJNju maJNjulam.h\\ (3\.1\.107)\EN{}ramyaM manoharaM saumyaM bhadrakaM ramaNIyakam.h\\ (3\.1\.108)\EN{}tadAsechanakaM tR^ipter.h nAstyanto yasya darshanAt.h\\ (3\.1\.109)\EN{}abhIshhTe.abhIpsitaM hR^idyaM dayitaM vallabhaM priyam.h\\ (3\.1\.110)\EN{}nikR^ishhTapratikR^ishhTA.arvarephayApyA.avamA.adhamAH\\ (3\.1\.111)\EN{}kupUyakutsitA.avadyakheTagarhyA.aNakAH samAH\\ (3\.1\.112)\EN{}malImasaM tu malinaM kachcharaM maladUshhitam.h\\ (3\.1\.113)\EN{}pUtaM pavitraM medhyaM cha vIdhraM tu vimalA.arthakam.h\\ (3\.1\.114)\EN{}nirNiktaM shodhitaM mR^ishhTaM niHshodhyamanavaskaram.h\\ (3\.1\.115)\EN{}asAraM phalgu shUnyaM tu vashikaM tuchchhariktake\\ (3\.1\.116)\EN{}klIbe pradhAnaM pramukhapravekA.anuttamottamAH\\ (3\.1\.117)\EN{}mukhyavaryavareNyAsh.h cha pravarho.anavarArdhyavat.h\\ (3\.1\.118)\EN{}parArdhyA.agraprAgraharaprAgrayA.agrayA.agrIyamagriyam.h\\ (3\.1\.119)\EN{}shreyAn.h shreshhThaH pushhkalaH syAt.h sattamash.h chA.atishobhane\\ (3\.1\.120)\EN{}syuruttarapade vyAghrapuN^gavarshhabhakuJNjarAH\\ (3\.1\.121)\EN{}siMhashArdUlanAgA.a.adyAH puMsi shreshhThA.arthagocharAH\\ (3\.1\.122)\EN{}aprAgrayaM dvayahIne dve apradhAnopasarjane\\ (3\.1\.123)\EN{}vishaMkaTaM pR^ithu bR^ihad.h vishAlaM pR^ithulaM mahat.h\\ (3\.1\.124)\EN{}vaDroruvipulaM pInapIvnI tu sthUlapIvare\\ (3\.1\.125)\EN{}stokA.alpaxullakAH sUxmaM shlaxNaM dabhraM kR^ishaM tanu\\ (3\.1\.126)\EN{}striyAM mAtrA truTiH puMsi lavaleshakaNA.aNavaH\\ (3\.1\.127)\EN{}atyalpe.alpishhThamalpIyaH kanIyo.aNIya ityapi\\ (3\.1\.128)\EN{}prabhUtaM prachuraM prAjyamadabhraM bahulaM bahu\\ (3\.1\.129)\EN{}puruhUH puru bhUyishhThaM sphAraM bhUyasha cha bhUri cha\\ (3\.1\.130)\EN{}paraH shatA.a.adyAs.h te yeshhAM parA saMkhyA shatA.a.adikAt.h\\ (3\.1\.131)\EN{}gaNanIye tu gaNeyaM saMkhyAte gaNitamatha samaM sarvam.h\\ (3\.1\.132)\EN{}vishvamasheshhaM kR^itsnaM samastanikhilA.akhilAni niHsheshham.h\\ (3\.1\.133)\EN{}samagraM sakalaM pUrNamakhaNDaM syAdanUnake\\ (3\.1\.134)\EN{}ghanaM nirantaraM sAndraM pelavaM viralaM tanu\\ (3\.1\.135)\EN{}samIpe nikaTA.a.asannasaMnikR^ishhTasanIDavat.h\\ (3\.1\.136)\EN{}sadeshA.abhyAshasavidhasamaryAdasaveshavat.h\\ (3\.1\.137)\EN{}upakaNThA.antikA.abhyarNA.abhyagrA apyabhito.avyayam.h\\ (3\.1\.138)\EN{}saMsakte tvavyavahitamapadAntaramityapi\\ (3\.1\.139)\EN{}nedishhThamantikatamaM syAd.h dUraM viprakR^ishhTakam.h\\ (3\.1\.140)\EN{}davIyash.h cha davishhThaM cha sudUraM dIrghamAyatam.h\\ (3\.1\.141)\EN{}vartulaM nistalaM vR^ittaM bandhuraM tUnnatAnatam.h\\ (3\.1\.142)\EN{}uchchaprAMshUnnatodagrochchhritAstuN^ge.atha vAmane\\ (3\.1\.143)\EN{}nyaN^.hnIchakharvahrasvAH syuravAgre.avanatA.a.anatam.h\\ (3\.1\.144)\EN{}arAlaM vR^ijinaM jihmamUrmimat.h kuJNchitaM natam.h\\ (3\.1\.145)\EN{}AviddhaM kuTilaM bhugnaM vellitaM vakramityapi\\ (3\.1\.146)\EN{}R^ijAvajihmapraguNau vyaste tvapraguNA.a.akulau \\ (3\.1\.147)\EN{}shAshvatas.h tu dhruvo nityasadAtanasanAtanAH\\ (3\.1\.148)\EN{}sthAsnuH sthirataraH stheyAnekarUpatayA tu yaH\\ (3\.1\.149)\EN{}kAlavyApI sa kUTasthaH sthAvaro jaN^gametaraH\\ (3\.1\.150)\EN{}charishhNu jaN^gamacharaM trasamiN^gaM charAcharam.h\\ (3\.1\.151)\EN{}chalanaM kampanaM kampraM chalam lolaM chalAchalam.h\\ (3\.1\.152)\EN{}chaJNchalaM taralaM chaiva pAriplavapariplave\\ (3\.1\.153)\EN{}atiriktaH samadhiko dhR^iDhasaMdhis.h tu saMhataH\\ (3\.1\.154)\EN{}khakkhaTaM kaThinaM krUraM kaThoraM nishhThuraM dhR^iDham.h\\ (3\.1\.155)\EN{}jaraThaM mUrtiman.h mUrtaM pravR^iddhaM prauDhamedhitam.h\\ (3\.1\.156)\EN{}purANe pratanapratnapurAtanachirantanAH\\ (3\.1\.157)\EN{}pratyagro.abhinavo navyo navIno nUtano navaH\\ (3\.1\.158)\EN{}nUtnash.h cha sukumAraM tu komalaM mR^idulam mR^idu\\ (3\.1\.159)\EN{}anvaganvaxamanuge.anupadaM klIbamavyayam.h\\ (3\.1\.160)\EN{}pratyaxaM syAdaindriyakamapratyaxamatIndriyam.h\\ (3\.1\.161)\EN{}ekatAno.ananyavR^ittiraikAgraikAyanAvapi\\ (3\.1\.162)\EN{}apyekasarga ekAgryo.apyekAyanagato.api saH\\ (3\.1\.163)\EN{}puMsyAdiH pUrvapaurastyaprathamA.a.adyA athA.astriyAm.h\\ (3\.1\.164)\EN{}anto jaghanyaM charamamantyapAshchAtyapashchimAH\\ (3\.1\.165)\EN{}moghaM nirarthakaM spashhTaM sphuTaM pravyaktamulbaNam.h\\ (3\.1\.166)\EN{}sAdhAraNaM tu sAmAnyamekAkI tveka ekakaH\\ (3\.1\.167)\EN{}bhinnA.arthakA anyatara ekaM tvo.anyetarAvapi\\ (3\.1\.168)\EN{}uchchAvachaM naikabhedamuchchaNDamavilambitam.h\\ (3\.1\.169)\EN{}aruntudas.h tu marmaspR^igabAdhaM tu nirargalam.h\\ (3\.1\.170)\EN{}prasavyaM pratikUlaM syAdapasavyamapashhThu cha\\ (3\.1\.171)\EN{}vAmaM sharIre savyaM syAdapasavyaM tu daxiNam.h\\ (3\.1\.172)\EN{}saN^kaTam nA tu saMbAdhaH kalilaM gahanaM same\\ (3\.1\.173)\EN{}saMkIrNe saMkulA.a.akIrNe muNDitaM parivApitam.h\\ (3\.1\.174)\EN{}granthitaM saMditaM dR^ibdhaM visR^itaM vistR^itaM tatam.h\\ (3\.1\.175)\EN{}antargataM vismR^itaM syAt.h praAptapraNihite same\\ (3\.1\.176)\EN{}vellitapreN^khitA.a.adhUtachalitA.a.akampitA dhute\\ (3\.1\.177)\EN{}nuttanunnA.astanishhThayUtA.a.aviddhaxipteritAH samAH\\ (3\.1\.178)\EN{}parixiptaM tu nivR^ittaM mUshhitaM mushhitA.arthakam.h\\ (3\.1\.179)\EN{}pravR^iddhaprasR^ite nyastanisR^ishhTe guNitA.a.ahate\\ (3\.1\.180)\EN{}nidigdhopachite gUDhagupte guNThitarUshhite\\ (3\.1\.181)\EN{}drutA.avadIrNe udgUrNodyate kAchitashikyite\\ (3\.1\.182)\EN{}ghrANaghrAte digdhalipte samudaktoddhR^ite same\\ (3\.1\.183)\EN{}veshhTitaM syAd.h valayitaM saMvItaM ruddhamAvR^itam.h\\ (3\.1\.184)\EN{}rugNaM bhugne.atha nishitaxNutashAtAnitejite\\ (3\.1\.185)\EN{}syAd.h vinAshonmukhaM pakvaM hrINahrItau tu lajjite\\ (3\.1\.186)\EN{}vR^itte tu vR^itavyAvR^ittau saMyojita upAhitaH\\ (3\.1\.187)\EN{}prApyaM gamyaM samAsAdyaM syannaM rINaM snutaM srutam.h\\ (3\.1\.188)\EN{}saMgUDhaH syAt.h saMkalito.avagItaH khyAtagarhaNaH\\ (3\.1\.189)\EN{}vividhaH syAd.h bahuvidho nAnArUpaH pR^ithagvidhaH\\ (3\.1\.190)\EN{}avarINo dhikkR^itash.h chApyavadhvasto.avachUrNitaH\\ (3\.1\.191)\EN{}anAyAsakR^itaM phANTaM svanitaM dhvanitam same\\ (3\.1\.192)\EN{}baddhe saMdAnitaM mUtamudditaM saMditaM sitam.h\\ (3\.1\.193)\EN{}nishhpakve kvathitaM pAke xIrA.a.ajya havishhAM shR^itam.h\\ (3\.1\.194)\EN{}nirvANo munivahnyA.a.adau nirvAtas.h tu gate.anile\\ (3\.1\.195)\EN{}pakvam pariNate gUnaM hanne mIDhaM tu mUtrite\\ (3\.1\.196)\EN{}pushhTe tu pushhitaM soDhe xAntamudvAntamudgate\\ (3\.1\.197)\EN{}dAntas.h tu damite shAntaH shamite prArthite.arditaH\\ (3\.1\.198)\EN{}GYaptas.h tu Gyapite chhannash.h chhAdite pUjite.aJNchitaH\\ (3\.1\.199)\EN{}pUrNas.h tu pUrite klishhTaH klishite.avasite sitaH\\ (3\.1\.200)\EN{}prushhTaplushhToshhitA dagdhe tashhTatvashhTau tanUkR^ite\\ (3\.1\.201)\EN{}vedhitachchhidritau viddhe vinnavittau vichArite\\ (3\.1\.202)\EN{}nishhprabhe vigatA.arokau vilIne vidrutadrutau\\ (3\.1\.203)\EN{}siddhe nirvR^ittanishhpannau dArite bhinnabheditau\\ (3\.1\.204)\EN{}UtaM syUtamutaM cheti tritayaM tantu santate\\ (3\.1\.205)\EN{}syAdarhite namasyitanamasitamapachAyitA.architA.apachitam.h\\ (3\.1\.206)\EN{}varivasite varivasyitamupAsitaM chopacharitaM cha\\ (3\.1\.207)\EN{}saMtApitasaMtaptau dhUpita dhUpAyitau cha dUnash.h cha\\ (3\.1\.208)\EN{}hR^ishhTo mattas.h tR^iptaH prahlannaH pramuditaH prItaH\\ (3\.1\.209)\EN{}chhinnaM chhAtaM lUnaM kR^ittaM dAtaM ditaM chhitaM vR^ikNam.h\\ (3\.1\.210)\EN{}srastaM dhvastaM bhrashhTaM skannaM pannaM chyutaM galitam.h\\ (3\.1\.211)\EN{}labdhaM prAptaM vinnaM bhAvitamAsAditaM cha bhUtam cha\\ (3\.1\.212)\EN{}anveshhitaM gaveshhitamanvishhTaM mArgitaM mR^igitam.h\\ (3\.1\.213)\EN{}ArdraM sArdraM klinnaM timitaM smititaM samunnamuttaM cha\\ (3\.1\.214)\EN{}trAtaM trANaM raxitamavitaM gopAyitaM cha guptaM cha\\ (3\.1\.215)\EN{}avagaNitamavamatA.avaGYAte avamAnitaM cha paribhUte\\ (3\.1\.216)\EN{}tyaktaM hInaM vidhutaM samujjhitaM dhUtamutsR^ishhTe\\ (3\.1\.217)\EN{}uktaM bhAshhitamuditaM jalpitamAkhyAtamabhihitaM lapitam.h\\ (3\.1\.218)\EN{}buddhaM budhitaM manitaM viditaM pratipannamavasitA.avagate\\ (3\.1\.219)\EN{}urIkR^itamurarIkR^itamaN^gIkR^itamAshrutaM pratiGYAtam.h\\ (3\.1\.220)\EN{}saMgIrNaviditasaMshrutasamAhitopashrutopagatam.h\\ (3\.1\.221)\EN{}IlitashastapaNAyitapanAyitapraNutapaNitapanitAni\\ (3\.1\.222)\EN{}api gIrNavarNitA.abhishhTuteDitAni stutA.arthAni\\ (3\.1\.223)\EN{}bhaxitacharvitaliptapratyavasitagilitakhAditapsAtam.h\\ (3\.1\.224)\EN{}abhyavahR^itA.annajagdhagrastaglastA.ashitaM bhukte\\ (3\.1\.225)\EN{}xepishhThaxodishhThapreshhThavarishhThasthavishhThabaMhishhThAH\\ (3\.1\.226)\EN{}xipraxudrA.abhIpsitapR^ithupIvarabahulaprakarshhA.arthAH\\ (3\.1\.227)\EN{}sAdhishhThadrAghishhThaspheshhThagarishhThahrasishhThavR^indishhThAH\\ (3\.1\.228)\EN{}bADhavyAyatabahuguruvAmanavR^indArakA.atishaye\\ %\EN{}iti visheshhyanighnavargaH 1 atra mU shlo 112 xe shlo 0\\ \stepB \centerline{saMkIrNavargaH |} (3\.2\.229)\EN{}prakR^itipratyayA.arthA.a.adyaiH saMkIrNe liN^gamunnayet.h\\ %atha saMkIrNavargaH (3\.2\.230)\EN{}karma kriyA tatsAtatye gamye syuraparasparAH\\ (3\.2\.231)\EN{}sAkalyA.a.asaMgavachane pArAyaNaparAyaNe\\ (3\.2\.232)\EN{}yadR^ichchhA svairitA hetushUnyA tvAsthA vilaxaNam.h\\ (3\.2\.233)\EN{}shamathas.h tu shamaH shAntir.h dAntis.h tu damatho damaH\\ (3\.2\.234)\EN{}avadAnaM karma vR^ittaM kAmyadAnaM pravAraNam.h\\ (3\.2\.235)\EN{}vashakriyA saMvananaM mUlakarma tu kArmaNam.h\\ (3\.2\.236)\EN{}vidhUnanaM vidhuvanaM tarpaNaM prINanA.avanam.h\\ (3\.2\.237)\EN{}paryAptiH syAt.h paritrANaM hastadhAraNamityapi\\ (3\.2\.238)\EN{}sevanaM sIvanaM syUtir.h vidaraH sphuTanaM bhidA\\ (3\.2\.239)\EN{}AkroshanamabhIshhaN^gaH saMvedo vedanA na nA\\ (3\.2\.240)\EN{}saMmUrchchhanamabhivyAptir.h yAJNchA bhixA.arthanA.ardanA\\ (3\.2\.241)\EN{}vardhanaM chhedane.atha dve AnandanasabhAjane\\ (3\.2\.242)\EN{}AprachchhannamathA.a.amnAyaH saMpradAyaH xaye xiyA\\ (3\.2\.243)\EN{}grahe grAho vashaH kAntau raxNas.h trANe raNaH kaNe\\ (3\.2\.244)\EN{}vyadho vedhe pachA pAke havo hUtau varo vR^ittau\\ (3\.2\.245)\EN{}oshhaH ploshhe nayo nAye jyAnir.h jIrNau bhramo bhramau\\ (3\.2\.246)\EN{}sphAtir.h vR^iddhau prathA khyAtau spR^ishhTiH pR^iktau snavaH srave\\ (3\.2\.247)\EN{}edhA samR^iddhau sphuraNe sphuraNA pramitau pramA\\ (3\.2\.248)\EN{}prasUtiH prasave shchyote prAdhAraH klamathaH klame\\ (3\.2\.249)\EN{}utkarshho.atishaye saMdhiH shleshhe vishhaya Ashraye\\ (3\.2\.250)\EN{}xipAyAM xepaNaM gIrNir.h girau guraNamudyame\\ (3\.2\.251)\EN{}unnAya unnaye shrAyaH shrayaNe jayane jayaH\\ (3\.2\.252)\EN{}nigAdo nigade mAdo mada udvega udbhrame\\ (3\.2\.253)\EN{}vimardanaM parimalo.abhyupapattiranugrahaH\\ (3\.2\.254)\EN{}nigrahas.h tad.hviruddhaH syAdabhiyogas.h tvabhigrahaH\\ (3\.2\.255)\EN{}mushhTibandhas.h tu saMgrAho Dimbe Damaraviplavau\\ (3\.2\.256)\EN{}bandhanaM prasitish chAraH sparshaH sprashhTopataptari\\ (3\.2\.257)\EN{}nikAro viprakAraH syAdAkAras.h tviN^ga iN^gitam.h\\ (3\.2\.258)\EN{}pariNAmo vikAre dve same vikR^itivikriye\\ (3\.2\.259)\EN{}apahAras.h tvapachayaH samAhAraH samuchchayaH\\ (3\.2\.260)\EN{}pratyAhAra upAdAnaM vihAras.h tu parikramaH\\ (3\.2\.261)\EN{}abhihAro.abhigrahaNaM nihAro.abhyavakarshhaNam.h\\ (3\.2\.262)\EN{}anuhAro.anukAraH syAdarthasyA.apagame vyayaH\\ (3\.2\.263)\EN{}pravAhas.h tu pravR^ittiH syAt.h pravaho gamanaM bahiH\\ (3\.2\.264)\EN{}viyAmo viyamo yAmo yamaH saMyAmasaMyamau\\ (3\.2\.265)\EN{}himsAkarmA.abhichAraH syAj.h jAgaryA jAMgarA dvayoH\\ (3\.2\.266)\EN{}vighno.antarAyaH pratyUhaH syAdupaghno.antikAshraye\\ (3\.2\.267)\EN{}nirvesha upabhogaH syAt.h parisarpaH parikriyA\\ (3\.2\.268)\EN{}vidhuraM tu pravishleshhe.abhiprAyash.h chhanda AshayaH\\ (3\.2\.269)\EN{}saMxepaNaM samasanaM paryavasthA virodhanam.h\\ (3\.2\.270)\EN{}parisaryA parIsAraH syAdAsyA tvAsanA sthitiH\\ (3\.2\.271)\EN{}vistAro vigraho vyAsaH sa cha shabdasya vistaraH\\ (3\.2\.272)\EN{}saMvAhanaM mardanaM syAd.h vinAshaH syAdadarshanam.h\\ (3\.2\.273)\EN{}saMstavaH syAt.h parichayaH prasaras.h tu visarpaNam.h\\ (3\.2\.274)\EN{}nIvAkas.h tu prayAmaH syAt.h saMnidhiH saMnikarshhaNam.h\\ (3\.2\.275)\EN{}lavo.abhilAshho lavane nishhpAvaH pavane pavaH\\ (3\.2\.276)\EN{}prastAvaH syAdapasaras.h trasaraH sUtraveshhTanam.h\\ (3\.2\.277)\EN{}prajanaH syAdupasaraH prashrayapraNayau samau\\ (3\.2\.278)\EN{}dhIshaktir.h nishhkramo.astrI tu saMkramo durgasaMcharaH\\ (3\.2\.279)\EN{}pratyutkramaH prayogA.arthaH prakramaH syAdupakramaH\\ (3\.2\.280)\EN{}syAdabhyAdAnamuddhAta ArambhaH saMbhramas.h tvarA\\ (3\.2\.281)\EN{}pratibandhaH pravishhTambho.avanAyas.h tu nipAtanam.h\\ (3\.2\.282)\EN{}upalambhas.h tvanubhavaH samAlambho vilepanam.h\\ (3\.2\.283)\EN{}vipralambho viprayogo vilambhas.h tvatisarjanam.h\\ (3\.2\.284)\EN{}vishrAvas.h tu pratikhyAtiravexA pratijAgaraH\\ (3\.2\.285)\EN{}nipAThanipaThau pAThe temastemau samundane\\ (3\.2\.286)\EN{}AdInavA.a.asravau kleshe melake saMgasaMgamau\\ (3\.2\.287)\EN{}saMvIxanaM vichayanaM mArgaNaM mR^igaNA mR^igaH\\ (3\.2\.288)\EN{}parirambhaH parishhvaN^gaH saMshleshha upagUhanam.h\\ (3\.2\.289)\EN{}nirvarNanaM tu nidhyAnaM darshanA.a.alokanexaNam.h\\ (3\.2\.290)\EN{}pratyAkhyAnaM nirasanaM pratyAdesho nirAkR^itiH\\ (3\.2\.291)\EN{}upashAyo vishAyash.h cha paryAyashayanA.arthakau\\ (3\.2\.292)\EN{}artanaM cha R^itIyA cha hR^iNIyA cha ghR^iNA.arthakAH\\ (3\.2\.293)\EN{}syAd.h vyatyAso viparyAso vyatyayash.h cha viparyaye\\ (3\.2\.294)\EN{}paryayo.atikramas.h tasminnatipAta upAtyayaH\\ (3\.2\.295)\EN{}preshhaNaM yat.h samAhUya tatra syAt.h pratishAsanam.h\\ (3\.2\.296)\EN{}sa saMstAvaH kratushhu yA stutibhUmir.h dvijanmanAm.h\\ (3\.2\.297)\EN{}nidhAya taxyate yatra kAshhThe kAshhThaM sa uddhanaH\\ (3\.2\.298)\EN{}stambaghnas.h tu stambaghanaH stambo yena nihanyate\\ (3\.2\.299)\EN{}Avidho vidhyate yena tatra vishhvaksame nighaH\\ (3\.2\.300)\EN{}utKArash.h cha nikArash.h cha dvau dhAnyotxepaNA.arthakau\\ (3\.2\.301)\EN{}nigArodgAravixAvodgrAhAs.h tu garaNA.a.adishhu\\ (3\.2\.302)\EN{}Aratyavarativirataya uparAme.athA.astriyAM tu nishhThevaH\\ (3\.2\.303)\EN{}nishhThayUtir.h nishhThevananishhThIvanamityabhinnAni\\ (3\.2\.304)\EN{}javane jUtiH sAtis.h tvavasAne syAdatha jvare jUrtiH\\ (3\.2\.305)\EN{}udajas.h tu pashu preraNamakaraNirityA.a.adayaH shApe\\ (3\.2\.306)\EN{}gotrA.antebhyas.h tasya vR^indamityaupagavakA.a.adikam.h\\ (3\.2\.307)\EN{}ApUpikaM shAshhkulikamevamAdyamachetasAm.h\\ (3\.2\.308)\EN{}mANavAnAM tu mANavyaM sahAyAnAM sahAyatA\\ (3\.2\.309)\EN{}halyA halAnAM brAhmaNyavADavye tu dvijanmanAm.h\\ (3\.2\.310)\EN{}dve parshukAnAM pR^ishhThAnAM pArshvaM pR^ishhThyamanukramAt.h\\ (3\.2\.311)\EN{}khalAnAM khalinI khalyA.apyatha mAnushhyakaM nR^iNAm.h\\ (3\.2\.312)\EN{}grAmatA janatA dhUmyA pAshyA galyA pR^ithak.hpR^ithak.h\\ (3\.2\.313)\EN{}api sAhasrakArIshhavArmaNA.a.atharvaNA.a.adikam.h\\ %\EN{}iti saMkIrNavargaH 2 atra mUlashlokAH 42 xe shlo 0\\ \stepB \centerline{nAnArthavargaH} (3\.3\.314)\EN{}nAnA.arthAH ke.api kAntA.a.adi vargeshhvevA.atra kIrtitAH\\ %atha nAnArthavargaH (3\.3\.315)\EN{}bhUriprayogA ye yeshhu paryAyeshhvapi teshhu te\\ (3\.3\.316)\EN{}AkAshe tridive nAko lokas.h tu bhuvane jane\\ (3\.3\.317)\EN{}padye yashasi cha shlokaH share khaDge cha sAyakaH\\ (3\.3\.318)\EN{}jambukau kroshhTuvaruNau pR^ithukau chipiTA.arbhakau\\ (3\.3\.319)\EN{}Alokau darshanadyotau bherIpaTakamAnakau\\ (3\.3\.320)\EN{}utsaN^gachihnayoraN^kaH kalaN^ko.aN^kA.apavAdayoH\\ (3\.3\.321)\EN{}taxako nAgavarddhakyorarkaH sphaTikasUryayoH\\ (3\.3\.322)\EN{}marute vedhasi braghne puMsi kaH kaM shiro.ambunoH\\ (3\.3\.323)\EN{}syAt.h pulAkas.h tuchchhadhAnye saMxepe bhaktasikthake\\ (3\.3\.324)\EN{}ulUke kariNaH puchchhamUlopAnte cha pechakaH\\ (3\.3\.325)\EN{}kamaNDalau cha karakaH sugate cha vinAyakaH\\ (3\.3\.326)\EN{}kishhkur.h haste vitastau cha shUkakITe cha vR^ishchikaH\\ (3\.3\.327)\EN{}pratikUle pratIkas.h trishhvekadeshe tu puMsyayam.h\\ (3\.3\.328)\EN{}syAd.h bhUtikaM tu bhUnimbe kattR^iNe bhUstR^iNe.api cha\\ (3\.3\.329)\EN{}jyotsnikAyAM cha ghoshhe cha koshAtakyatha kaTphale\\ (3\.3\.330)\EN{}site cha khadire somavalkaH syAdatha sihvake\\ (3\.3\.331)\EN{}tilakalke cha piNyAko bAhlIkaM rAmaThe.api cha\\ (3\.3\.332)\EN{}mahendra guggulUlUkavyAlagrAhishhu kaushikaH\\ (3\.3\.333)\EN{}ruk.htApashaN^kAsvAtaN^kaH svalpe.api xullakas.h trishhu\\ (3\.3\.334)\EN{}jaivAtR^ikaH shashAN^ke.api khure.apyashvasya vartakaH\\ (3\.3\.335)\EN{}vyAghre.api puNDarIko nA yavAnyAmapi dIpakaH\\ (3\.3\.336)\EN{}shAlAvR^ikAH kapikroshhTushvAnaH svarNe.api gairikam.h\\ (3\.3\.337)\EN{}pIDA.arthe.api vyalIkaM syAdalIkaM tvapriye.anR^ite\\ (3\.3\.338)\EN{}shIlA.anvayAvanUke dve shalke shakalavalkale\\ (3\.3\.339)\EN{}sA.ashhTe shate suvarNAnAM hemnyurobhUshhaNe pale\\ (3\.3\.340)\EN{}dInAre.api cha nishhko.astrI kalko.astrI shamalainasoH\\ (3\.3\.341)\EN{}dambhe.apyatha pinAko.astrI shUlashaN^karadhanvanoH\\ (3\.3\.342)\EN{}dhenukA tu kareNvAM cha meghajAle cha kAlikA\\ (3\.3\.343)\EN{}kArikA yAtanAvR^ittyoH karNikA karNabhUshhaNe\\ (3\.3\.344)\EN{}karihaste.aN^gulau padmabIjakoshyAM trishhUttare\\ (3\.3\.345)\EN{}vR^indArakau rUpimukhyAveke mukhyA.anyakevalAH\\ (3\.3\.346)\EN{}syAd.h dAmbhikaH kaukkuTiko yash.h chA.adUreritexaNaH\\ (3\.3\.347)\EN{}lalATikaH prabhor.h bhAladarshI kAryA.axamash\\ (3\.3\.348)\EN{}.h cha yaH\\ (3\.3\.349)\EN{}bhUbhR^innitambavalayachakreshhu kaTako.astriyAm.h\\ (3\.3\.350)\EN{}sUchyagre xudrashatrau cha romaharshhe cha kaNTakaH\\ (3\.3\.351)\EN{}pAkau paktishishU madhyaratne netari nAyakaH\\ (3\.3\.352)\EN{}paryaN^kaH syAt.h parikare syAd.h vyAgre.api cha lubdhakaH\\ (3\.3\.353)\EN{}peTakas.h trishhu vR^inde.api gurau deshye cha deshikaH\\ (3\.3\.354)\EN{}kheTakau grAmaphalakau dhIvare.apicha jAlikaH\\ (3\.3\.355)\EN{}pushhpareNau cha kiJNjalkaH shulko.astrI strIdhane.api cha\\ (3\.3\.356)\EN{}syAt.h kallole.apyutkalikA vArdhakaM bhAvavR^indayoH\\ (3\.3\.357)\EN{}kariNyAM chApi gaNikA dArakau bAlabhedakau\\ (3\.3\.358)\EN{}andhe.apyaneDamUkaH syAt.h TaN^kau darpA.ashmadAraNau\\ (3\.3\.359)\EN{}mR^idbhANDe.apyushhTrikA manthe khajakaM rasadarvake\\ (3\.3\.360)\EN{} iti kAntAH\\ (3\.3\.361)\EN{}mayUkhas.h tviT.hkarajvAlAsvalibANau shilImukhau\\ (3\.3\.362)\EN{}shaN^kho nidhau lalaTA.asthnikambau na strIndriye.api kham.h\\ (3\.3\.363)\EN{}dhR^iNijvAle api shikhe shailavR^ixau nagAvagau\\ (3\.3\.364)\EN{} iti khAntAH\\ (3\.3\.365)\EN{}Ashugau vAyuvishikhau sharA.arkavihagAH khagAH\\ (3\.3\.366)\EN{}pataN^gau paxisUryau cha pUgaH kramukavR^indayoH\\ (3\.3\.367)\EN{}pashavo.api mR^igA vegaH pravAhajavayorapi\\ (3\.3\.368)\EN{}parAgaH kausume reNau snAnIyAdau rajasyapi\\ (3\.3\.369)\EN{}gaje.api nAgamAtaN^gAvapAN^gas.h tilake.api cha\\ (3\.3\.370)\EN{}sargaH svabhAvanirmoxanishchayA.adhyAyasR^ishhTishhu\\ (3\.3\.371)\EN{}yogaH saMnahanopAyadhyAnasaMgatiyuktishhu\\ (3\.3\.372)\EN{}bhogaH sukhe stryAdibhR^itAvahesh.h cha phaNakAyayoH\\ (3\.3\.373)\EN{}chAtake hariNe puMsi sAraN^gaH shavale trishhu\\ (3\.3\.374)\EN{}kapau cha plavagaH shApe tvabhishhaN^gaH parAbhave\\ (3\.3\.375)\EN{}yAnA.a.adyaN^ge yugaH puMsi yugaM yugme kR^itA.a.adishhu\\ (3\.3\.376)\EN{}svargeshhupashuvAg.hvajra diN^.hnetradhR^iNibhUjale\\ (3\.3\.377)\EN{}laxyadR^ishhTyA striyAM puMsi gaur.h liN^gaM chihna shephasoH\\ (3\.3\.378)\EN{}shR^iN^gaM prAdhAnyasAnvosh cha varAN^gaM mUrdhaguhyayoH\\ (3\.3\.379)\EN{}bhagaM shrIkAmamAhAtmyavIryayatnA.arkakIrtishhu\\ (3\.3\.380)\EN{} iti gAntAH\\ (3\.3\.381)\EN{}parighaH parighAte.astre.apyogho vR^inde.ambhasAM raye\\ (3\.3\.382)\EN{}mUlye pUjAvidhAvargho.ahoduHkhavyasaneshhvagham.h\\ (3\.3\.383)\EN{}trishhvishhTe.alpe laghuH kAchAH shikyamR^idbhedadR^igrujaH\\ (3\.3\.384)\EN{} iti ghAntAH\\ (3\.3\.385)\EN{}viparyAse vistare cha prapaJNchaH pAvake shuchiH\\ (3\.3\.386)\EN{}mAsyamAtye chApyupadhe puMsi medhye site trishhu\\ (3\.3\.387)\EN{}abhishhvaN^ge spR^ihAyAM cha gabhastau cha ruchiH striyAm.h\\ (3\.3\.388)\EN{} iti chAntAH\\ (3\.3\.389)\EN{}prasanne bhalluke.apyachchho guchchhaH stabaka hArayoH\\ (3\.3\.390)\EN{}paridhAnA.aJNchale kachchho jalaprAnte tri liN^gakaH\\ (3\.3\.391)\EN{} iti xepakachchhAntAH\\ (3\.3\.392)\EN{}keki tArxyAvahibhujau dantaviprA.aNDajA dvijAH\\ (3\.3\.393)\EN{}ajA vishhNuharachchhAgA goshhThA.adhvanivahA vrajAH\\ (3\.3\.394)\EN{}dharmarAjau jinayamau kuJNjo dante.api na striyAm.h\\ (3\.3\.395)\EN{}valaje xetrapUrdvAre valajA valgudarshanA\\ (3\.3\.396)\EN{}same xmA.aMshe raNe.apyAjiH prajA syAt.h saMtatau jane\\ (3\.3\.397)\EN{}abjau shaN^khashashAN^kau cha svake nitye nijaM trishhu\\ (3\.3\.398)\EN{} iti jAntAH\\ (3\.3\.399)\EN{}puMsyAtmani pravINecha xetraGYo vAchyaliN^gakaH\\ (3\.3\.400)\EN{}saMGYA syAch.h chetanA nAma hastA.a.adyaish.h chArthasUchanA\\ (3\.3\.401)\EN{}doshhaGYau vaidyavidvAMsau GYo vidvAn.h somajo.api cha\\ (3\.3\.402)\EN{} iti JNAntAH\\ (3\.3\.403)\EN{}kAkebhagaNDau karaTau gajagaNDakaTI kaTau\\ (3\.3\.404)\EN{}shipivishhTas.h tu khalatau dushcharmaNi maheshvare\\ (3\.3\.405)\EN{}devashilpinyapi tvashhTA dishhTaM daive.api na dvayoH\\ (3\.3\.406)\EN{}rase kaTuH kaTvakArye trishhu matsaratIxNayoH\\ (3\.3\.407)\EN{}rishhTaM xemA.ashubhA.abhAveshhvarishhTe tu shubhA.ashubhe\\ (3\.3\.408)\EN{}mAyAnishchalayantreshhu kaitavA.anR^itarAshishhu\\ (3\.3\.409)\EN{}ayoghane shailashR^iN^ge sIrAN^ge kUTamastriyAm.h\\ (3\.3\.410)\EN{}sUxmailAyAM truTiH strI syAt.h kAle.alpe saMshaye.api sA\\ (3\.3\.411)\EN{}atyutkarshhA.ashrayaH koTyo mUle lagnakache jaTA\\ (3\.3\.412)\EN{}vyushhTiH phale samR^iddhau cha dR^ishhTir.h GYAne.axNi darshane\\ (3\.3\.413)\EN{}ishhTir.h yogechchhayoH sR^ishhTaM nishchite bahuni trishhu ('bahUni'?)\\ (3\.3\.414)\EN{}kashhTe tu kR^ichchhragahane daxA.amandA.agadeshhu tu\\ (3\.3\.415)\EN{}paTur.h dvau vAchyaliN^gau cha nIlakaNThaH shive.api cha\\ (3\.3\.416)\EN{}poTA dAsI dviliMgA cha ghR^ishhTI gharshhaNasUkarau\\ (3\.3\.417)\EN{}ghaTA ghoshhThyAM hastipaN^ktau kR^ipITamudare jale\\ (3\.3\.418)\EN{} iti TAntAH\\ (3\.3\.419)\EN{}puMsi koshhTho.antarjaTharaM kusUlo.antargR^ihaM tathA\\ (3\.3\.420)\EN{}nishhThA nishhpattinAshA.antAH kAshhThotkarshhe sthitau dishi\\ (3\.3\.421)\EN{}trishhu jyeshhTho.atishaste.api kanishhTho.atiyuvA.alpayoH\\ (3\.3\.422)\EN{} iti ThAntAH\\ (3\.3\.423)\EN{}daNDo.astrI laguDe.api syAd.h guDo golexupAkayoH\\ (3\.3\.424)\EN{}sarpa mAMsAtpashU vyADau gobhUvAchas.h tviDA ilAH\\ (3\.3\.425)\EN{}xveDavaMshashalAkA.api nADI kAle.api shhaT.hxaNe\\ (3\.3\.426)\EN{}kANDo.astrI daNDabANA.arvavargA.avasaravArishhu\\ (3\.3\.427)\EN{}syAd.h bhANDamashvA.a.abharaNe.amatre mUlavaNig.hdhane\\ (3\.3\.428)\EN{} iti DAntAH\\ (3\.3\.429)\EN{}bhR^ishapratiGYayor.h bADhaM pragADhaM bhR^ishakR^ichchhrayoH\\ (3\.3\.430)\EN{}saMghAtagrAsayoH piNDI dvayoH puMsi kalevare\\ (3\.3\.431)\EN{}gaNDau kapolavisphoTau muNDakas.h trishhu muNDite\\ (3\.3\.432)\EN{}ixubhede.api khaNDo.astrI shikhaNDo barhachUDayoH\\ (3\.3\.433)\EN{}shaktasthUlau trishhu dR^iDhau vyUDhau vinyastasaMhatau\\ (3\.3\.434)\EN{} iti DhAntAH\\ (3\.3\.435)\EN{}bhrUNo.arbhake straiNagarbhe bANo balisute share\\ (3\.3\.436)\EN{}kaNo.atisUxme dhAnyA.aMshe saMghAte pramathe gaNaH\\ (3\.3\.437)\EN{}paNo dyUtA.a.adishhUtsR^ishhTe bhR^itau mUlye dhane.api cha\\ (3\.3\.438)\EN{}maurvyAM dravyA.a.ashrite satvashauryasaMdhyA.a.adike guNaH\\ (3\.3\.439)\EN{}nirvyApArasthitau kAlavisheshhotsavayoH xaNaH\\ (3\.3\.440)\EN{}varNo dvijA.a.adau shuklA.a.adau stutau varNaM tu vA.axare\\ (3\.3\.441)\EN{}aruNo bhAskare.api syAd.h varNabhede.api cha trishhu\\ (3\.3\.442)\EN{}sthANuH sharvo.apyatha droNaH kAke.apyAjau rave raNaH\\ (3\.3\.443)\EN{}grAmaNIr.h nApite puMsi shreshhThe grAmA.adhipe trishhu\\ (3\.3\.444)\EN{}UrNA meshhA.a.adilomni syAdAvarte chAntarA bhruvoH\\ (3\.3\.445)\EN{}hariNI syAn.h mR^igI hemapratimA haritA cha yA\\ (3\.3\.446)\EN{}trishhu pANDau cha hariNaH sthUNA stambhe.api veshmanaH\\ (3\.3\.447)\EN{}trishhNe spR^ihApipAse dve jugupsAkaruNe ghR^iNe\\ (3\.3\.448)\EN{}vaNik.hpathe cha vipaNiH surA pratyak.h cha vAruNI\\ (3\.3\.449)\EN{}kareNuribhyAM strI nebhe draviNaM tu balaM dhanam.h\\ (3\.3\.450)\EN{}sharaNaM gR^iharaxitroH shrIparNaM kamale.api cha\\ (3\.3\.451)\EN{}vishhA.abhimaraloheshhu tIxNaM klIbe khare trishhu\\ (3\.3\.452)\EN{}pramANaM hetumaryAdAshAstreyattApramAtR^ishhu\\ (3\.3\.453)\EN{}karaNaM sAdhakatamaM xetragAtrendriyeshhvapi\\ (3\.3\.454)\EN{}prANyutpAde saMsaraNamasaMbAdhachamUgatau\\ (3\.3\.455)\EN{}ghaNTApathe.atha vAntA.anne samudgiraNamunnaye\\ (3\.3\.456)\EN{}atas.h trishhu vishhANaM syAt.h pashushR^iN^gebhadantayoH\\ (3\.3\.457)\EN{}pravaNe kramanimnorvyAM prahve nA tu chatushhpathe\\ (3\.3\.458)\EN{}saMkIrNau nichitA.ashuddhA viriNaM shUnyamUshharam.h\\ (3\.3\.459)\EN{}setau cha charaNo veNI nadIbhede kachochchaye\\ (3\.3\.460)\EN{} iti NAntAH\\ (3\.3\.461)\EN{}devasUryau vivasvantau sarasvantaunadA.arNavau\\ % for multicolumn % ## \centerline{\titled } ## % \begin{multicols}{5} %## %\centerline{Amarakosha p. 118-end} %## %% (3\.3\.462)\EN{}paxitaarxyau garutmantau shakuntau bhaasapaxiNau \\ (3\.3\.463)\EN{}agnyutpAtau dhUmaketU jImUtau meghaparvatau \\ (3\.3\.464)\EN{}hastau tu pANinaxatre marutau pavanA.amarau \\ (3\.3\.465)\EN{}yantA hastipake sUte bhartA dhAtari poshhTari \\ (3\.3\.466)\EN{}yAnapAtre shishau potaH pretaH prANyantare mR^ite \\ (3\.3\.467)\EN{}grahabhede dhvaje ketuH paarthive tanaye sutaH \\ (3\.3\.468)\EN{}sthapatiH kArubhede.api bhUbhR^id.h bhUmidhare nR^ipe \\ (3\.3\.469)\EN{}mUrdhAbhishhikto bhUpe.api R^ituH strI kusume.api cha \\ (3\.3\.470)\EN{}vishhNAvapyajitA.avyaktau sUtas.h tvashhTari sArathau \\ (3\.3\.471)\EN{}vyaktaH prAGYe.api dR^ishhTAntAvubhau shAstranidarshane \\ (3\.3\.472)\EN{}xattA syAt.h sArathau dvAHsthe xatriyAyAM cha shUdraje \\ (3\.3\.473)\EN{}vR^ittAntaH syAt.h prakaraNe prakAre kArtsnyavArtayoH \\ (3\.3\.474)\EN{}AnartaH samare nR^ityasthAna nIvR^idvisheshhayoH \\ (3\.3\.475)\EN{}kR^itAnto yama siddhAnta daivA.akushalakarmasu \\ (3\.3\.476)\EN{}shleshhmA.a.adi rasa raktA.a.adi mahA bhUtAni tad.h guNAH \\ (3\.3\.477)\EN{}indriyANyashma vikR^itiH shabdayonish.h cha dhAtavaH \\ (3\.3\.478)\EN{}kaxAntare.api shuddhAnto bhUpasyA.asarva gochare \\ (3\.3\.479)\EN{}kAsU sAmarthyayoH shaktir.h mUrtiH kAThinyakAyayoH || (3\.3\.480)\EN{}vistAra vallayor.h vratatir.h vasatI rAtriveshmanoH \\ (3\.3\.481)\EN{}xayA.archayorapachitiH sAtir.h daanA.avasAnayoH || (3\.3\.482)\EN{}ArtiH pIDA dhanushhkoTyor.h jAtiH sAmAnyajanmanoH \\ (3\.3\.483)\EN{}prachAra syandayo rItirItir.h Dimba pravAsayoH \\ (3\.3\.484)\EN{}udaye.adhigame prAptistretA tvagnitraye yuge \\ (3\.3\.485)\EN{}vINAbhede.api mahatI bhUtir.h bhasmani sampadi \\ (3\.3\.486)\EN{}nadI nagaryor.h nAgAnAM bhogavatyatha sa.ngare \\ (3\.3\.487)\EN{}sa.nge sabhAyAM samitiH xayavAsAvapi xitI \\ (3\.3\.488)\EN{}raverarchish.h cha shastraM cha vahnijvAlA cha hetayaH \\ (3\.3\.489)\EN{}jagatI jagati chhandovisheshho.api xitAvapi \\ (3\.3\.490)\EN{}paN^ktish.h chhando.api dashamaM syAt.h prabhAve.api chA.a.ayatiH \\ (3\.3\.491)\EN{}pattir.h gatau cha mUle tu paxatiH paxabhedayoH \\ (3\.3\.492)\EN{}prakR^itir.h yoniliN^ge cha kaishikyA.a.adyAsh.h cha vR^ittayaH\\ (3\.3\.493)\EN{}sikatAH syur.h vAlukA.api vede shravasi cha shrutiH \\ (3\.3\.494)\EN{}vanitA janitA.atyarthA.anurAgAyAM cha yoshhiti\\ (3\.3\.495)\EN{}guptiH xitivyudAse.api dhR^itir.h dhAraNadhairyayoH\\ (3\.3\.496)\EN{}bR^ihatI xudra vArtAkI chhandobhede mahatyapi \\ (3\.3\.497)\EN{}vAsitA strI kariNyosh.h cha vArtA vR^ittau janashrutau \\ (3\.3\.498)\EN{}vArtaM phalgunyaroge cha trishhvapsu cha ghR^itA.amR^ite \\ (3\.3\.499)\EN{}kaladhautaM rUpyahemnor.h nimittam hetulaxmaNoH \\ (3\.3\.500)\EN{}shrutaM shAstrA.avadhR^itayor.h yugaparyAptayoH kR^itam.h \\ (3\.3\.501)\EN{}atyAhitaM mahAbhItiH karma jIvA.anapexi cha \\ (3\.3\.502)\EN{}yukte xmA.a.adAvR^ite bhUtaM prANyatIte same trishhu \\ (3\.3\.503)\EN{}vR^ittaM padye charitre trishhvatIte dR^iDhanistale \\ (3\.3\.504)\EN{}mahad.h rAjyaM chA.avagItaM janye syAd.h garhite trishhu \\ (3\.3\.505)\EN{}shvetaM rUpye.api rajataM hemni rUpye site trishhu \\ (3\.3\.506)\EN{}trishhvito jagadiN^ge.api raktaM nIlyA.a.adi rAgi cha \\ (3\.3\.507)\EN{}avadAtaH site pIte shuddhe baddhA.arjunau sitau \\ (3\.3\.508)\EN{}yukte.ati sa.nskR^ite.amarshhiNyabhinIto.atha sa.nskR^itam.h \\ (3\.3\.509)\EN{}kR^itrime laxaNopete.apyananto.anavadhAvapi \\ (3\.3\.510)\EN{}khyAte hR^ishhTe pratIto.abhijAtas.h tu kulaje budhe \\ (3\.3\.511)\EN{}viviktau pUtavijanau mUrchhitau mUDhasochchhrayau \\ (3\.3\.512)\EN{}dvau chAmla parushhau shuktau shitI dhavalamechakau \\ (3\.3\.513)\EN{}satye sAdhau vidyamAne prashaste.abhyarhite cha sat.h \\ (3\.3\.514)\EN{}puraskR^itaH pUjite.arAtyabhiyukte.agrataH kR^ite \\ (3\.3\.515)\EN{}nivAtAvAshrayA.avAtau shastrA.abhedyaM cha varma yat.h \\ (3\.3\.516)\EN{}jAtonnaddhapravR^iddhAH syuruchchhritA utthitAs.h tvamI \\ (3\.3\.517)\EN{}vR^iddhimat.h prodyatotpannA AdR^itau sAdarA.architau \\ (3\.3\.518)\EN{}samUhotpannayor.h jAtamahijich.h chhrIpatIndrayoH \\ (3\.3\.519)\EN{}sauptike.api prapAto.athAvapAtAvataTAvaTau \\ (3\.3\.520)\EN{}samit.h saN^ge raNe.api strI vyavasthAyAmapi sthitiH\\ (3\.3\.521)\EN{}artho.abhidheya rai vastu prayojana nivR^ittishhu\\ (3\.3\.522)\EN{}nipAnA.a.agamayos.h tIrthamR^ishhi jushhTe jale gurau\\ (3\.3\.523)\EN{}samarthas.h trishhu shaktisthe saMbaddhA.arthe hite.api cha\\ (3\.3\.524)\EN{}dashamIsthau xiiNarAga vR^iddhau vIthI padavyapi\\ (3\.3\.525)\EN{}AsthAnI yatnayorAsthA prastho.astrI sAnu mAnayoH\\ (3\.3\.526)\EN{}shAstra draviNayor.h granthaH saMsthA.a.adhAre sthitau mR^itau\\ (3\.3\.527)\EN{} iti thAntAH\\ (3\.3\.528)\EN{}abhiprAya vashau chhandAvabdau jImUta vatsarau\\ (3\.3\.529)\EN{}apavAdau tu nindA.a.aGYe dAyAdau suta bAndhavau\\ (3\.3\.530)\EN{}pAdA rashmyaN^ghri turyAMshAsh.h chandrA.agnyarkAs.h tamonudaH\\ (3\.3\.531)\EN{}nirvAdo janavAde.api shAdo jambAla shashhpayoH\\ (3\.3\.532)\EN{}ArAve rudite trAtaryAkrando dAruNe raNe\\ (3\.3\.533)\EN{}syAt.h prasAdo.anurage.api sUdaH syAd.h vyaJNjane.api cha\\ (3\.3\.534)\EN{}goshhThA.adhyaxe.api govindo harshhe.apyAmodavan.h madaH\\ (3\.3\.535)\EN{}prAdhAnye rAjaliN^ge cha vR^ishhAN^ge kakudo.astriyAm.h\\ (3\.3\.536)\EN{}strI saMvijGYAna saMbhAshhA kriyAkArA.a.aji nAmasu\\ (3\.3\.537)\EN{}dharme rahasyupanishhat.h syAdR^itau vatsare sharat.h\\ (3\.3\.538)\EN{}padaM vyavasiti trANa sthAna laxmAN^ghri vastushhu\\ (3\.3\.539)\EN{}goshhpadaM sevite mAne pratishhThA kR^ityamAspadam.h\\ (3\.3\.540)\EN{}trishhvishhTa madhurau svAdU mR^idU chAtIxNa komalau\\ (3\.3\.541)\EN{}mUDhA.alpA.apaTu nirbhAgyA mandAH syur.h dvau tu shAradau\\ (3\.3\.542)\EN{}pratyagrA.apratibhau vidvat.h supragalbhau vishAradau\\ (3\.3\.543)\EN{} iti dAntAH\\ (3\.3\.544)\EN{}vyAmo vaTash.h cha nyagrodhAvutsedhaH kAya unnatiH\\ (3\.3\.545)\EN{}paryAhArash.h cha mArgash,h cha vivadhau vIvadhau cha tau\\ (3\.3\.546)\EN{}paridhir.h yaGYiya taroH shAkhAyAmupasUryake\\ (3\.3\.547)\EN{}bandhakaM vyasanaM chetaH pIDA.adhishhThAnamAdhayaH\\ (3\.3\.548)\EN{}syuH samarthana nIvAka niyamAsh.h cha samAdhayaH\\ (3\.3\.549)\EN{}doshhotpAde.anubandhaH syAt.h prakR^itasyA.adi vinashvare\\ (3\.3\.550)\EN{}mukhyA.anuyAyini shishau prakR^ityA.anuvartane\\ (3\.3\.551)\EN{}vidhur.h vishhNau chandramasi parichchhede bile.avadhiH\\ (3\.3\.552)\EN{}vidhir.h vidhAne daive.api praNidhiH prArthane chare\\ (3\.3\.553)\EN{}budha vR^iddhau paNDite.api skandhaH samudaye.api cha\\ (3\.3\.554)\EN{}deshe nada visheshhe.abdhau sindhur.h nA sariti striyAm.h\\ (3\.3\.555)\EN{}vidhA vidhau prakAre cha sAdhU ramye.api cha trishhu\\ (3\.3\.556)\EN{}vadhUr.h jAyA snushhA strI cha sudhA lepo.amR^itaM snuhI\\ (3\.3\.557)\EN{}saMdhA pratiGYA maryAdA shraddhA saMpratyayaH spR^ihA\\ (3\.3\.558)\EN{}madhu madye pushhparase xaudre.apyandhaM tamasyapi\\ (3\.3\.559)\EN{}atas.h trishhu samunnaddhau paNDitaMmanya garvitau\\ (3\.3\.560)\EN{}brahmabandhuradhixepe nirdeshe.athA.avalambitaH\\ (3\.3\.561)\EN{}avidUro.apyavashhTabdhaH prasiddhau khyAta bhUshhitau\\ (3\.3\.562)\EN{}leshe.api gandhaH saMbAdho guhyasaMkulayorapi\\ (3\.3\.563)\EN{}bAdhA nishhedhe duHkhe cha GYAtR^ichAndrisurA budhAH\\ %iti dhAntAH\\ (3\.3\.564)\EN{}sUrya vahnI chitrabhAnU bhAnU rashmi divAkarau\\ (3\.3\.565)\EN{}bhUtAtmAnau dhAtR^i dehau mUrkha nIchau pR^ithag.hjanau\\ (3\.3\.566)\EN{}grAvANau shailapAshhANau patriNau sharapaxiNau\\ (3\.3\.567)\EN{}tarushailau shikhariNau shikhinau vahni barhiNau\\ (3\.3\.568)\EN{}pratiyatnAvubhau lipsopagrahAvatha sAdinau\\ (3\.3\.569)\EN{}dvau sArathi hayArohau vAjino.ashveshhu paxiNaH\\ (3\.3\.570)\EN{}kule.apyabhijano janma bhUmyAmapyatha hAyanAH\\ (3\.3\.571)\EN{}varshhArchir.h vrIhibhedAsh.h cha chandrAgnyarkA virochanAH\\ (3\.3\.572)\EN{}keshe.api vR^ijino vishvakarmA.arka surashilpinoH\\ (3\.3\.573)\EN{}AtmA yatno dhR^itir.h buddhiH svabhAvo brahma varshhma cha\\ (3\.3\.574)\EN{}shakro ghAtuka mattebho varshhukA.abdo ghanAghanaH\\ (3\.3\.575)\EN{}abhimAno.arthA.a.adi darpe GYAne praNaya hiMsayoH\\ (3\.3\.576)\EN{}ghano meghe mUrtiguNe trishhu mUrte nirantare\\ (3\.3\.577)\EN{}inaH sUrye prabhau rAjA mR^igAN^ke xatriye nR^ipe\\ (3\.3\.578)\EN{}vANinyau nartakI dUtyau sravantyAmapi vAhinI\\ (3\.3\.579)\EN{}hlAdinyau vajrataDitau vandAyAmapi kAminI\\ (3\.3\.580)\EN{}tvag.h dehayorapi tanuH sUnA.adho jihvikA.api cha\\ (3\.3\.581)\EN{}kratu vistArayorastrI vitAnaM trishhu tuchchhake\\ (3\.3\.582)\EN{}mande.atha ketanaM kR^itye ketAvupanimantraNe\\ (3\.3\.583)\EN{}vedas.h tattvaM tapo brahma brahmA vipraH prajApatiH\\ (3\.3\.584)\EN{}utsAhane cha hiMsAyAM sUchane chA.api gandhanam.h\\ (3\.3\.585)\EN{}AtaJNchanaM pratIvApa javanA.a.apyAyanA.arthakam.h\\ (3\.3\.586)\EN{}vyaJNjanaM lAJNchhanaM shmashru nishhThAnA.avayaveshhvapi\\ (3\.3\.587)\EN{}syAt.h kaulInaM lokavAde yuddhe pashvahi paxiNAm.h\\ (3\.3\.588)\EN{}syAdudyAnaM niHsaraNe vanabhede prayojane\\ (3\.3\.589)\EN{}avakAshe sthitau sthAnaM krIDA.a.adAvapi devanam.h\\ (3\.3\.590)\EN{}vyutthAnaM pratirodhe cha virodhA.a.acharaNe.api cha\\ (3\.3\.591)\EN{}utthAnaM paurushhe tantre saMnivishhTodgame.api cha\\ (3\.3\.592)\EN{}mAraNe mR^itasaMskAre gatau dravye.artha dApane\\ (3\.3\.593)\EN{}nirvartanopakaraNA.anuvrajyAsu cha sAdhanam.h\\ (3\.3\.594)\EN{}niryAtanaM vaira shuddhau dAne nyAsA.arpaNe.api cha\\ (3\.3\.595)\EN{}vyasanaM vipadi bhraMshe doshhe kAmajakopaje\\ %latest addition\\ (3\.3\.596)\EN{}paxmA.axilomni kiJNjalke tantvA.a.adyamshe.apyaNIyasi\\ (3\.3\.597)\EN{}tithibhede xaNe parva vartma netrachchhade.adhvani\\ (3\.3\.598)\EN{}akAryaguhye kaupInaM maithunaM saMgatau rate\\ (3\.3\.599)\EN{}pradhAnaM paramA.a.atmA dhIH praGYAnaM buddhichihnayoH\\ (3\.3\.600)\EN{}prasUnaM pushhpaphalayor.h nidhanaM kulanAshayoH\\ (3\.3\.601)\EN{}krandane rodanA.a.ahvAne varshhma dehapramANayoH\\ (3\.3\.602)\EN{}gR^ihadehatviTprabhAvA dhAmAnyatha chatushhpathe\\ (3\.3\.603)\EN{}saMniveshe cha saMsthAnaM laxma chihnapradhAnayoH\\ (3\.3\.604)\EN{}AchchhAdane saMvidhAnamapavAraNamityubhe\\ (3\.3\.605)\EN{}ArAdhanaM sAdhane syAdavAptau toshhaNe.api cha\\ (3\.3\.606)\EN{}adhishhThAnaM chakrapuraprabhAvA.adhyAsaneshhvapi\\ (3\.3\.607)\EN{}ratnaM svajAtishreshhThe.api vane salilakAnane\\ (3\.3\.608)\EN{}talinaM virale stoke vAchyaliN^gaM tathottare\\ (3\.3\.609)\EN{}samAnAH satsamaike syuH pishunau khalasUchakau\\ (3\.3\.610)\EN{}hInanyUnAvUnagarhyau vegishUrau tarasvinau\\ (3\.3\.611)\EN{}abhipanno.aparAddho.abhigrastavyApadgatAvapi\\ %iti nAntAH\\ (3\.3\.612)\EN{}kalApo bhUshhaNe barhe tUNIre saMhatAvapi\\ (3\.3\.613)\EN{}parichchhade parIvApaH paryuptau salilasthitau\\ (3\.3\.614)\EN{}godhuggoshhThapatI gopau haravishhNU vR^ishhAkapI\\ (3\.3\.615)\EN{}bAshhpamUshhmAshru kashipu tvannamAchchhAdanaM dvayam.h\\ (3\.3\.616)\EN{}talpaM shayyA.aTTadAreshhu stambe.api viTapo.astriyAm.h\\ (3\.3\.617)\EN{}prAptarUpasvarUpA.abhirUpA budhamanoGYayoH\\ (3\.3\.618)\EN{}bhedyaliN^gA amI kUrmI vINAbhedashcha kachchhapI\\ (3\.3\.619)\EN{}kutapo mR^igaromotthapaTe chAhno.shhTameM.ashake\\ %iti pAntAH\\ (3\.3\.620)\EN{}shiphA shikhAyAM sariti mAMsikAyAM cha mAtari\\ (3\.3\.621)\EN{}shaphaM mUle tarUNAM syAdgavAdInAM khure.api cha\\ (3\.3\.622)\EN{}gulphaH syAdguMphane bAhoralaMkAre cha kIrtitaH\\ (3\.3\.623)\EN{}ravarNe puMsi rephaH syAtkutsite vAchyaliN^gakaH\\ % iti phAntAH\\ (3\.3\.624)\EN{}antarAbhavasatve.ashve gandharvo divyagAyane\\ (3\.3\.625)\EN{}kambur.h nA valaye shaN^khe dvijihvau sarpasUchakau\\ (3\.3\.626)\EN{}pUrvo.anyaliN^gaH prAgAha pumUbahutve.api pUrvajAn.h\\ (3\.3\.627)\EN{}chitrapuN^khe.api kAdambo nitambo.adritaTe kaTau\\ (3\.3\.628)\EN{}darvI phaNA.api bimbo.astrI maNDale.api cha\\ % iti bAntAH\\ (3\.3\.629)\EN{}kumbhau ghaTebhamUrdhAMshau Dimbhau tu shishubAlishau\\ (3\.3\.630)\EN{}stambhau sthUNAjaDIbhAvau shambhU brahmatrilochanau\\ (3\.3\.631)\EN{}kuxibhrUNA.arbhakA garbhA visrambhaH praNaye.api cha\\ (3\.3\.632)\EN{}syAdbheryAM dundubhiH puMsi syAdaxe dundubhiH striyAm.h\\ (3\.3\.633)\EN{}syAnmahArajate klIbaM kusumbhaM karake pumAn.h\\ (3\.3\.634)\EN{}xatriye.api cha nAbhir.h nA surabhir.h gavi cha striyAm.h\\ (3\.3\.635)\EN{}sabhA saMsadi sabhye cha trishhvadhyaxe.api vallabhaH\\ %iti bhAntAH\\ (3\.3\.636)\EN{}kiraNa pragrahau rashmI kapibhekau plavaN^gamau\\ (3\.3\.637)\EN{}ichchhAmanobhavau kAmau shaktyudyogau parAkramau\\ (3\.3\.638)\EN{}dharmAH puNyayamanyAyasvabhAvA.a.achArasomapAH\\ (3\.3\.639)\EN{}upAyapUrva Arambha upadhA chApyupakramaH\\ (3\.3\.640)\EN{}vaNik.hpathaH puraM vedo nigamA nAgaro vaNik.h\\ (3\.3\.641)\EN{}naigamau dvau bale rAmo nIlachArusite trishhu\\ (3\.3\.642)\EN{}shabdA.a.adipUrvo vR^inde.api grAmaH krAntau cha vikramaH\\ (3\.3\.643)\EN{}stomaH stotre.adhvare vR^inde jihvAstu kutile.alase\\ (3\.3\.644)\EN{}ushhNe.api gharmash.h cheshhTA.alaN^kAre bhrAntau cha vibhramaH\\ (3\.3\.645)\EN{}gulmA rukstambasenAshcha jAmiH svasR^ikulastriyoH\\ (3\.3\.646)\EN{}xitixAntyoH xamA yukte xamaM shakte hite trishhu\\ (3\.3\.647)\EN{}trishhu shyAmau haritkR^ishhNau shyAmA syAchchhArivA nishA\\ (3\.3\.648)\EN{}lalAmaM puchchhapuNDrA.ashvabhUshhAprAdhAnyaketushhu\\ (3\.3\.649)\EN{}sUxmamadhyAtmamapyAdye pradhAne prathamastrishhu\\ (3\.3\.650)\EN{}vAmau valgupratIpau dvAvadhamau nyUnakutsitau\\ (3\.3\.651)\EN{}jIrNaM cha paribhuktaM cha yAtayAmamidaM dvayam.h\\ % iti gAntAH\\ (3\.3\.652)\EN{}turaN^gagaruDau tArxyau nilayA.apachayau xayau\\ (3\.3\.653)\EN{}shvashuryau devarashyAlau bhrAtR^ivyau bhrAtR^ijadvishhau\\ (3\.3\.654)\EN{}parjanyau rasadabdendrau syAdaryaH svAmivaishyayoH\\ (3\.3\.655)\EN{}tishhyaH pushhye kaliyuge paryAyo.avasare krame\\ (3\.3\.656)\EN{}pratyayo.adhIna shapathaGYAnavishvAsahetushhu\\ (3\.3\.657)\EN{}randhre shabde.athAnushayo dIrghadveshhA.anutApayoH\\ (3\.3\.658)\EN{}sthUlochchayas.h tvasAkalye nAgAnAM madhyame gate\\ (3\.3\.659)\EN{}samayAH shapathA.a.achArakAlasiddhAntasaMvidaH\\ (3\.3\.660)\EN{}vyasanAnyashubhaM daivaM vipadityanayAstrayaH\\ (3\.3\.661)\EN{}atyayo.atikrame kR^ichchhre doshhe daNDe.apyathA.a.apadi\\ (3\.3\.662)\EN{}yuddhAyatyoH saMparAyaH pUjyastu shvashure.api cha\\ (3\.3\.663)\EN{}paschAdavasthAyi balaM samavAyashcha sannayau\\ (3\.3\.664)\EN{}saMghAte saMniveshe cha saMstyAyaH praNayAstvamI\\ (3\.3\.665)\EN{}visrambhayAJNchApremANo virodhe.api samuchchhrayaH\\ (3\.3\.666)\EN{}vishhayo yasya yo GYAtas.h tatra shabdA.a.adikeshhvapi\\ (3\.3\.667)\EN{}niryAse.api kashhAyo strI sabhAyAM cha pratishrayaH\\ (3\.3\.668)\EN{}prAyo bhUmnyantagamane manyur.h dainye kratau krudhi\\ (3\.3\.669)\EN{}rahasyopasthayor.h guhyaM satyaM shapathatathyayoH\\ (3\.3\.670)\EN{}vIryaM bale prabhAve cha dravyaM bhavye guNA.a.ashraye\\ (3\.3\.671)\EN{}dhishhNyaM sthAne gR^ihe bhe.agnau bhAgyaM karma shubhA.ashubham.h\\ (3\.3\.672)\EN{}kasheru hemnor.h gAN^geyaM vishalyA dantikA.api cha\\ (3\.3\.673)\EN{}vR^ishhAkapAyI shrIgauryorabhiGYA nAmashobhayoH\\ (3\.3\.674)\EN{}Arambho nishhkR^itiH shixA pUjanaM saMpradhAraNam.h\\ (3\.3\.675)\EN{}upAyaH karma cheshhTA cha chikitsA cha nava kriyAH\\ (3\.3\.676)\EN{}chhAyA sUryapriyA kAntiH pratibimbamanAtapaH\\ (3\.3\.677)\EN{}kaxyA prakoshhThe harmyA.a.adeH kAJNchyAM madhyebhabandhane\\ (3\.3\.678)\EN{}kR^ityA kriyAdevatayos.h trishhu bhedye dhanA.a.adibhiH\\ (3\.3\.679)\EN{}janyaH syAjjanavAde.api jaghanyo.antye.adhame.api cha\\ (3\.3\.680)\EN{}garhyA.adhInau cha vaktavyau kalyau sajjanirAmayau\\ (3\.3\.681)\EN{}AtmavAnanapeto.arthAdarthyau puNyaM tu chArvapi\\ (3\.3\.682)\EN{}rUpyaM prashastarUpe.api vadAnyo valguvAgapi\\ (3\.3\.683)\EN{}nyAyye.api madhyaM saumyaM tu sundare somadaivate\\ %iti yAntAH\\ (3\.3\.684)\EN{}nivahA.avasarau vArau saMstarau prastarA.adhvarau\\ (3\.3\.685)\EN{}gurU goshhpatipitrAdyau dvAparau yugasaMshayau\\ (3\.3\.686)\EN{}prakArau bhedasAdR^ishye AkArAviN^gitA.a.akR^itI\\ (3\.3\.687)\EN{}kiMshArU dhAnyashUkeshhu marU dhanvadharAdharau\\ (3\.3\.688)\EN{}adrayo drumashailA.arkAH strIstanA.abdau payodharau\\ (3\.3\.689)\EN{}dhvAntA.aridAnavA vR^itrA balihastA.aMshavaH karAH\\ (3\.3\.690)\EN{}pradarA bhaN^ganArIrukbANA asrAH kachA api\\ (3\.3\.691)\EN{}ajAtashR^iN^go gauH kAle.apyashmashrurnA cha tUbarau\\ (3\.3\.692)\EN{}svarNe.api rAH parikaraH paryaN^kaparivArayoH\\ (3\.3\.693)\EN{}muktAshuddhau cha tAraH syAchchhAro vAyau sa tu trishhu\\ (3\.3\.694)\EN{}karbure.atha pratiGYA.a.ajisaMvidApatsu saMgaraH\\ (3\.3\.695)\EN{}vedabhede guptavAde mantro mitro ravAvapi\\ (3\.3\.696)\EN{}makheshhu yUpakhaNDe.api svarurguhye.apyavaskaraH\\ (3\.3\.697)\EN{}ADambaras.h tUryarave gajendrANAM cha garjite\\ (3\.3\.698)\EN{}abhihAro.abhiyoge cha chaurye saMnahane.api cha\\ (3\.3\.699)\EN{}syAjjaN^game parIvAraH khaDgakoshe parichchhade\\ (3\.3\.700)\EN{}vishhTaro viTapI darbhamushhTiH pIThA.a.adyamAsanam\\ (3\.3\.701)\EN{}dvAri dvAH sthe pratIhAraH pratIhAryapyanantare\\ (3\.3\.702)\EN{}vipule nakule vishhNau babhrurnA piN^gale trishhu\\ (3\.3\.703)\EN{}sAro bale sthirA.aMshe cha nyAyye klIbaM vare trishhu\\ (3\.3\.704)\EN{}durodaro dyUtakAre paNe dyUte durodaram\\ (3\.3\.705)\EN{}mahA.araNye durgapathe kAntAraM punnapuMsakam\\ (3\.3\.706)\EN{}matsaro.anyashubhadveshhe tadvatkR^ipaNayostrishhu\\ (3\.3\.707)\EN{}devAdvR^ite varaH shreshhThe trishhu klIbaM manAkpriye\\ (3\.3\.708)\EN{}vaMshAN^kure karIro.astrI tarubhede ghaTe cha nA\\ (3\.3\.709)\EN{}nA chamUjaghane hastasUtre pratisaro.astriyAm\\ (3\.3\.710)\EN{}yamA.anilendrachandrArkavishhNusiMhA.aMshuvAjishhu\\ (3\.3\.711)\EN{}shukA.ahikapibhekeshhu harirnA kapile trishhu\\ (3\.3\.712)\EN{}sharkarA karparA.aMshe.api yAtrA syAdyApane gatau\\ (3\.3\.713)\EN{}irA bhUvAksurA.apsusyAt tandrI nidrApramIlayoH\\ (3\.3\.714)\EN{}dhAtrI syAdupamAtA.api xitirapyAmalakyapi\\ (3\.3\.715)\EN{}xudrA vyaN^gA naTI veshyA saraghA kaNTakArikA\\ (3\.3\.716)\EN{}trishhu krUre.adhame.alpe.api xudraM mAtrA parichchhade\\ (3\.3\.717)\EN{}alpe cha parimANe sA mAtraM kArtsnye.avadhAraNe\\ (3\.3\.718)\EN{}AlekhyA.a.ashcharyayoshchitraM kalatraM shroNibhAryayoH\\ (3\.3\.719)\EN{}yogyabhAjanayoH pAtraM patraM vAhanapaxayoH\\ (3\.3\.720)\EN{}nideshagranthayoH shAstraM shastramAyudhalohayoH\\ (3\.3\.721)\EN{}syAjjaTA.aMshukayornetraM xetraM patnIsharIrayoH\\ (3\.3\.722)\EN{}mukhAgre kroDahalayoH potraM gotraM tu nAmni cha\\ (3\.3\.723)\EN{}satramAchchhAdane yaGYe sadAdAne vane.api cha\\ (3\.3\.724)\EN{}ajiraM vishhaye kAye.apyaMbaraM vyomni vAsasi\\ (3\.3\.725)\EN{}chakraM rAshhTre.apyaxaraM tu moxe.api xIramapsu cha\\ (3\.3\.726)\EN{}svarNe.api bhUrichandrau dvau dvAramAtre.api gopuram\\ (3\.3\.727)\EN{}guhAdambhau gahvare dve raho.antikamupahvare\\ (3\.3\.728)\EN{}puro.adhikamuparyagrANyagAre nagare puram\\ (3\.3\.729)\EN{}mandiraM chAtha rAshhTro.astrI vishhaye syAdupadrave\\ (3\.3\.730)\EN{}daro.astriyAM bhaye shvabhre vajro.astrI hIrake pavau\\ (3\.3\.731)\EN{}tantraM pradhAne siddhAnte sUtravAye parichchhade\\ (3\.3\.732)\EN{}aushIrashchAmare daNDe.apyaushIraM shayanA.a.asane\\ (3\.3\.733)\EN{}pushhkaraM karihastA.agre vAdyabhANDamukhe jale\\ (3\.3\.734)\EN{}vyomni khaDgaphale padme tIrthaushhadhivisheshhayoH\\ (3\.3\.735)\EN{}antaramavakAshA.avadhiparidhAnAntardhibhedatAdarthye\\ (3\.3\.736)\EN{}chhidrA.a.atmIyavinAbahiravasaramadhye.antarAtmani cha\\ (3\.3\.737)\EN{}muste.api piTharaM rAjakasheruNyapi nAgaram\\ (3\.3\.738)\EN{}shArvaraM tvandhatamase ghAtuke bhedyaliN^gakam\\ (3\.3\.739)\EN{}gauro.aruNe site pIte vraNakAryapyarushhkaraH\\ (3\.3\.740)\EN{}jaTharaH kaThine.api syAdadhastAdapi chA.adharaH\\ (3\.3\.741)\EN{}anAkule.api chaikAgro vyagro vyAsakta Akule\\ (3\.3\.742)\EN{}uparudIchyashreshhTheshhvapyuttaraH syAdanuttaraH\\ (3\.3\.743)\EN{}eshhAM viparyaye shreshhThe dUrA.anAtmottamAH parAH\\ (3\.3\.744)\EN{}svAdupriyau cha madhurau krUrau kaThinanirdayau\\ (3\.3\.745)\EN{}udArau dAtR^imahatoritarastvanyanIchayoH\\ (3\.3\.746)\EN{}mandasvachchhandayoH svairaH shubhramuddIptashuklayoH\\ (3\.3\.747)\EN{}AsAro vegavadvarshhe sainyaprasaraNaM tathA\\ (3\.3\.748)\EN{}dhArAmbupAte chotkarshhe.astrau kaTAhe tu karparaH\\ (3\.3\.749)\EN{}bandhuraM sundare namre girirgendukashailayoH\\ (3\.3\.750)\EN{}charuH sthAlyAM haviH paktA.avadhIraH kAtare chale\\ %iti rAntAH\\ (3\.3\.751)\EN{}chUDA kirITam keshAshcha saMyatA maulayastrayaH\\ (3\.3\.752)\EN{}drumaprabhedamAtaN^gakANDapushhpANi pIlavaH\\ (3\.3\.753)\EN{}kR^itAntA.anehasoH kAlashchaturthe.api yuge kaliH\\ (3\.3\.754)\EN{}syAtkuraN^ge.api kamalaH prAvAre.api cha kambalaH\\ (3\.3\.755)\EN{}karopahArayoH puMsi baliH prANyaN^gaje striyAm\\ (3\.3\.756)\EN{}sthaulyasAmarthyasainyeshhu balaM nA kAkasIriNoH\\ (3\.3\.757)\EN{}vAtUlaH puMsi vAtyAyAmapi vAtA.asahe trishhu\\ (3\.3\.758)\EN{}bhedyaliN^gaH shaThe vyAlaH puMsi shvApadasarpayoH\\ (3\.3\.759)\EN{}malo.astrI pApaviTkiTTAnyastrI shUlaM rugAyudham\\ (3\.3\.760)\EN{}shaN^kAvapi dvayoH kIlaH pAliH stryashryaN^kapaN^ktishhu\\ (3\.3\.761)\EN{}kalA shilpe kAlabhede chA.a.alI sakhyAvalI api\\ (3\.3\.762)\EN{}abdhyambuvikR^itau velA kAlamaryAdayorapi\\ (3\.3\.763)\EN{}bahulAH kR^ittikA gAvo bahulo.agnau shitau trishhu\\ (3\.3\.764)\EN{}lIlA vilAsakriyayorupalA sharkarA.api cha\\ (3\.3\.765)\EN{}shoNite.ambhasi kIlAlaM mUlamAdye shiphAbhayoH\\ (3\.3\.766)\EN{}jAlaM samUha AnAyagavAxaxArakeshhvapi\\ (3\.3\.767)\EN{}shIlaM svabhAve sadvR^itte sasye hetukR^ite phalam\\ (3\.3\.768)\EN{}chhadirnetrarujoH klIbaM samUhe paTalaM na nA\\ (3\.3\.769)\EN{}adhassvarUpayorastrI talaM syAchchAmishhe palam\\ (3\.3\.770)\EN{}aurvA.anale.api pAtAlaM chailaM vastre.adhame trishhu\\ (3\.3\.771)\EN{}kukUlaM shaN^kubhiH kIrNe shvabhre nA tu tushhA.anale\\ (3\.3\.772)\EN{}nirNIte kevalamiti triliN^gaM tvekakR^itsnayoH\\ (3\.3\.773)\EN{}paryAptixemapuNyeshhu kushalaM shixite trishhu\\ (3\.3\.774)\EN{}pravAlamaN^kure.apyastrI trishhu sthUlaM jaDe.api cha\\ (3\.3\.775)\EN{}karAlo danture tuN^ge chArau daxe cha peshalaH\\ (3\.3\.776)\EN{}mUrkhe.arbhake.api bAlaH syAllolashchalasatR^ishhNayoH\\ (3\.3\.777)\EN{}kulaM gR^ihe.api tAlAN^ke kubere chaikakuNDalaH\\ (3\.3\.778)\EN{}strIbhAvAvaGYayorhelA heliH sUrye raNe hiliH\\ (3\.3\.779)\EN{}hAlaH syAnnR^ipatau madye shakalachchhadayordalam\\ (3\.3\.780)\EN{}tUlishchitropakaraNashalAkAtUlashayyayoH\\ (3\.3\.781)\EN{}tumulaM vyAkule shabde shashhkulI karNapAlyapi\\ % iti lAntAH\\ (3\.3\.782)\EN{}davadAvau vanA.araNyavahnI janmaharau bhavau\\ (3\.3\.783)\EN{}mantrI sahAyaH sachivau patishAkhinarA dhavAH\\ (3\.3\.784)\EN{}avayaH shailameshhA.arkA AGYA.a.ahvAnAdhvarA havAH\\ (3\.3\.785)\EN{}bhAvaH sattAsvabhAvA.abhiprAyacheshhTA.a.atmajanmasu\\ (3\.3\.786)\EN{}syAdutpAde phale pushhpe prasavo garbhamochane\\ (3\.3\.787)\EN{}avishvAse.apahnave.api nikR^itAvapi nihnavaH\\ (3\.3\.788)\EN{}utsekA.amarshhayorichchhAprasare maha utsavaH\\ (3\.3\.789)\EN{}anubhAvaH prabhAve cha satAM cha matinishchaye \\ %209 p.139\\ (3\.3\.790)\EN{}syAjjanmahetuH prabhavaH sthAnaM chA.a.adyopalabdhaye \\\ %210 p.140 (3\.3\.791)\EN{}shUdrAyAM vipratanaye shastre paarashavo mataH\\ (3\.3\.792)\EN{}dhruvo bhabhede klIbe tu nishchite shAshvate trishhu\\ (3\.3\.793)\EN{}svo GYAtAvAtmani svaM trishhvAtmIye svo.astriyAM dhane\\ (3\.3\.794)\EN{}strIkaTIvastrabandhe.api nIvI paripaNe.api cha\\ (3\.3\.795)\EN{}shivA gaurIpheravayordvandvaM kalahayugmayoH\\ (3\.3\.796)\EN{}dravyA.asu vyavasAye.api sattvamastrI tu jantushhu\\ (3\.3\.797)\EN{}klIbaM napu.nsakaM shhaNDe vAchyaliN^gamavikrame\\ %iti vAntAH\\ (3\.3\.798)\EN{}dvau vishau vaishyamanujau dvau chArAbhimarau spashau\\ (3\.3\.799)\EN{}dvau rAshI puJNjameshhA.a.adyau dvau va.nshau kulamaskarau\\ (3\.3\.800)\EN{}rahaH prakAshau vIkAshau nirvesho bhR^itibhogayoH\\ (3\.3\.801)\EN{}kR^itAnte puMsi kInAshaH xudrakarshhakayostrishhu\\ (3\.3\.802)\EN{}pade laxye nimitte.apadeshaH syAtkushamapsu cha\\ (3\.3\.803)\EN{}dashA.avasthA.anekavidhA.apyAshA tR^ishhNA.api chA.ayatA\\ (3\.3\.804)\EN{}vashA strI kariNI cha syAt dR^igGYAne GYAtari trishhu\\ (3\.3\.805)\EN{}syAtkarkashaH sAhasikaH kaThorA.amasR^iNAvapi\\ (3\.3\.806)\EN{}prakAsho.atiprasiddhe.api shishAvaGYe cha bAlishaH\\ (3\.3\.807)\EN{}nAshaH xaye tirodhAne jIviteshaH priye yame\\ (3\.3\.808)\EN{}nR^ishaMsakhaDgau nistriMshAvaMshuH sUrye.aMshavaH karAH\\ (3\.3\.809)\EN{}AshvAkhyA shAlishIghrArthe pAsho bandhanashastrayoH\\ %iti shAntAH\\ (3\.3\.810)\EN{}suramatsyAvanimishhau purushhAvAtmamAnavau\\ (3\.3\.811)\EN{}kAkamatsyAtkhagau dhvAN^xau kaxau cha tR^iNavIrudhau\\ (3\.3\.812)\EN{}abhIpuH pragrahe rashmau praishhaH preshhaNamardane\\ (3\.3\.813)\EN{}paxaH sahAye.apyushhNIshhaH shiroveshhTakirITayoH\\ (3\.3\.814)\EN{}shukrale mUshhike shreshhThe sukR^ite vR^ishhabhe vR^ishhaH\\ (3\.3\.815)\EN{}koshho.astrI kuDmale khaDgapidhAne.arthaughadivyayoH\\ (3\.3\.816)\EN{}dyUte.axe shAriphalake.apyAkarshho.athA.axamindriye\\ (3\.3\.817)\EN{}nA dyUtAN^ge karshhachakre vyavahAre kalidrume\\ (3\.3\.818)\EN{}karshhUrvArttA karIshhA.agniH karshhaH kulyA.abhidhAyinI\\ (3\.3\.819)\EN{}pumbhAve tatkriyAyAM cha paurushhaM vishhamapsu cha\\ (3\.3\.820)\EN{}upAdAne.apyAmishhaM syAdaparAdhe.api kilbishham\\ (3\.3\.821)\EN{}syAdvR^ishhTau lokadhAtvaMshe vatsare varshhamastriyAm\\ (3\.3\.822)\EN{}prexA nR^ittexaNaM praGYA bhixA sevA.arthanA bhR^itiH\\ (3\.3\.823)\EN{}tviT.h shobhA.api trishhu pare nyaxaM kArtsnyanikR^ishhTayoH\\ (3\.3\.824)\EN{}pratyaxe.adhikR^ite.adhyaxo rUxastvapremNyachikkaNe\\ (3\.3\.825)\EN{}vyAjasaMkhyAsharavyeshhu laxaM ghoshhau ravavrajau\\ (3\.3\.826)\EN{}kapishIrshhaM bhittishR^iN^ge.anutarshhash chashhakaH surA\\ (3\.3\.827)\EN{}doshho vAtAdike doshhA rAtrau daxo.api kukkuTe\\ (3\.3\.828)\EN{}shuNDAgrabhAge gaNDUshho dvayoshcha mukhapUraNe\\ %iti shhAntAH\\ (3\.3\.829)\EN{}ravishvetachchhadau haMsau sUryavahnI vibhAvasU\\ (3\.3\.830)\EN{}vatsau tarNakavarshhau dvau sAraN^gAshcha divaukasaH\\ (3\.3\.831)\EN{}shR^iN^gArA.a.adau vishhe vIrye guNe rAge drave rasaH\\ (3\.3\.832)\EN{}puMsyuttaMsAvataMsau dvau karNapUre.api shekhare\\ (3\.3\.833)\EN{}devabhede.anale rashmau vasU ratne dhane vasu\\ (3\.3\.834)\EN{}vishhNau cha vedhAH strI tvAshIrhitA.a.ashaMsA.ahidaMshhTrayoH\\ (3\.3\.835)\EN{}lAlase prArthanautsukye hiMsA chauryA.a.adikarma cha\\ (3\.3\.836)\EN{}prasUrashvA.api bhUdyAvau rodasyau rodasI cha te\\ (3\.3\.837)\EN{}jvAlAbhAsau na puMsyarchirjyotirbhadyotadR^ishhTishhu\\ (3\.3\.838)\EN{}pApA.aparAdhayorAgaH khagabAlyA.a.adinorvayaH\\ (3\.3\.839)\EN{}tejaH purIshhayorvarcho mahashchotsavatejasoH\\ (3\.3\.840)\EN{}rajo guNe cha strIpushhpe rAhau dhvAnte guNe tamaH\\ (3\.3\.841)\EN{}chhandaH padye.abhilAshhe cha tapaH kR^ichchhrA.a.adikarma cha\\ (3\.3\.842)\EN{}saho balaM sahA mArgo nabhaH khaM shrAvaNo nabhAH\\ (3\.3\.843)\EN{}okaH sadmA.a.ashrayashchaukAH paya: xIraM payo.aMbu cha\\ (3\.3\.844)\EN{}ojo dIptau bale srota indriye nimnagAraye\\ (3\.3\.845)\EN{}tejaH prabhAve dIptau cha bale shukre.apyatastrishhu\\ (3\.3\.846)\EN{}vidvAn vidaMshcha bIbhatso hiMsro.apyatishayetvamI\\ (3\.3\.847)\EN{}vR^iddhaprashaMsayorjyAyAn kanIyAMstu yuvA.alpayoH\\ (3\.3\.848)\EN{}varIyAMstUruvarayoH sAdhIyAn sAdhubADhayoH\\ %iti sAntAH\\ (3\.3\.849)\EN{}dale.api barhaM nirbandhoparAgA.arkA.a.adayo grahAH\\ (3\.3\.850)\EN{}dvAryApIDe kvAtharase niryUho nAgadantake\\ (3\.3\.851)\EN{}tulAsUtre.ashvA.a.adirashmau pragrAhaH pragraho.api cha\\ (3\.3\.852)\EN{}patnIparijanA.a.adAnamUlashApAH parigrahAH\\ (3\.3\.853)\EN{}dAreshhu cha gR^ihAH shroNyAmapyAroho varastriyAH\\ (3\.3\.854)\EN{}vyUho vR^inde.apyahirvR^itre.apyagnIndvarkAstamopahAH\\ (3\.3\.855)\EN{}parichchhade nR^ipArhe.arthe paribarho.avyayAH pare\\ % iti hAntAH\\ (3\.3\.856)\EN{}AN^Ishhadarthe.abhivyAptau sImArthe dhAtuyogaje\\ (3\.3\.857)\EN{}ApragR^ihyassmR^itau vAkye.apyAstu syAtkopapIDayoH\\ (3\.3\.858)\EN{}pApakutseshhadarthe ku dhiN^ nirbhartsananindayoH\\ (3\.3\.859)\EN{}chA.anvAchayasamAhAretaretarasamuchchaye\\ (3\.3\.860)\EN{}svastyAshIH xemapuNyA.a.adau prakarshhe laN^ghane.apyati\\ (3\.3\.861)\EN{}svitprashne cha vitarke cha tu syAdbhede.avadhAraNe\\ (3\.3\.862)\EN{}sakR^it sahaikavAre chApyArAddUrasamIpayoH\\ (3\.3\.863)\EN{}pratIchyAM charame pashchAdutA.apyarthavikalpayoH\\ (3\.3\.864)\EN{}punassahA.arthayoH shashvat sAxAtpratyaxatulyayoH\\ (3\.3\.865)\EN{}khedA.anukampAsaMtoshhavismayA.a.amantraNe bata\\ (3\.3\.866)\EN{}hanta harshhe.a.anukampAyAM vAkyA.a.arambhavishhAdayoH\\ (3\.3\.867)\EN{}prati pratinidhau vIpsAlaxaNA.a.adau prayogataH\\ (3\.3\.868)\EN{}iti hetuprakaraNaprakarshhA.a.adisamAptishhu\\ (3\.3\.869)\EN{}prAchyAM purastAtprathame purA.arthe.agrata ityapi\\ (3\.3\.870)\EN{}yAvattAvachcha sAkalye.avadhau mAne.avadhAraNe\\ (3\.3\.871)\EN{}maN^galA.anantarArambhaprashnakArtsnyeshhvatho atha\\ (3\.3\.872)\EN{}vR^ithA nirarthakA.avidhyor nAnA.anekobhayA.arthayoH\\ (3\.3\.873)\EN{}nu pR^ichchhAyAM vikalpe cha pashchAtsAdR^ishyayoranu\\ (3\.3\.874)\EN{}prashnA.avadhAraNA.anuGYA.anunayA.a.amantraNe nanu\\ (3\.3\.875)\EN{}garhAsamuchchayaprashnashaN^kAsaMbhAvanAsvapi\\ (3\.3\.876)\EN{}upamAyAM vikalpe vA sAmi tvardhe jugupsite\\ (3\.3\.877)\EN{}amA saha samIpe cha kaM vAriNi cha mUrdhani\\ (3\.3\.878)\EN{}ivetthamarthayorevaM nUnaM tarke.arthanishchaye\\ (3\.3\.879)\EN{}tUshhNImarthe sukhe joshhaM kiM pR^ichchhAyAM jugupsane\\ (3\.3\.880)\EN{}nAma prAkAshyasaMbhAvyakrodhopagamakutsane\\ (3\.3\.881)\EN{}alaM bhUshhaNaparyAptishaktivAraNavAchakam\\ (3\.3\.882)\EN{}huM vitarke pariprashne samayA.antikamadhyayoH\\ (3\.3\.883)\EN{}punaraprathame bhede nir nishchayanishhedhayoH\\ (3\.3\.884)\EN{}syAtprabandhe chirA.atIte nikaTA.a.agAmike purA\\ (3\.3\.885)\EN{}UraryUrI chorarI cha vistAre.aN^gIkR^itau trayam\\ (3\.3\.886)\EN{}svarge pare cha loke svar vArtAsaMbhAvyayoH kila\\ (3\.3\.887)\EN{}nishhedhavAkyA.alaN^kArajiGYAsA.anunaye khalu\\ (3\.3\.888)\EN{}samIpobhayatashshIghrasAkalyA.abhimukhe.abhitaH\\ (3\.3\.889)\EN{}nAmaprAkAshyayoH pradur.h mitho.anyonyaM rahasyapi\\ (3\.3\.890)\EN{}tiro.antardhau tiryagarthe hA vishhAdashugartishhu\\ (3\.3\.891)\EN{}ahahetyadbhute khede hi hetAvavadhAraNe\\ %iti nAnA.arthavargaH 3, atra mUlashlokAH 256|| xe.shlo. 24 ||\\ \stepB \centerline{avyayavargaH|} % athA.avyayavargaH\\ (3\.4\.892)\EN{}chiraaya chirarAtrAya chirasyA.a.adyAshchirA.arthakAH\\ (3\.4\.893)\EN{}muhuH punaH punaH shashvadabhIxNamasakR^it samAH\\ (3\.4\.894)\EN{}srAg jhaTityaJNjasA.ahnAya drAN^.h maN^xu sapadi drute\\ (3\.4\.895)\EN{}balavatsushhThu kimuta svatyatIva cha nirbhare\\ (3\.4\.896)\EN{}pR^ithag vinA.antareNarte hiruN^.h nAnA cha varjane\\ (3\.4\.897)\EN{}yat tad yatas tato hetAvasAkalye tu chich chana\\ (3\.4\.898)\EN{}kadAchijjAtu sArdhaM tu sAkaM satrA samaM saha\\ (3\.4\.899)\EN{}AnukUlyA.arthakaM prAdhvaM vyarthake tu vR^ithA mudhA\\ (3\.4\.900)\EN{}Aho utAho kimuta vikalpe kiM kimUta cha\\ (3\.4\.901)\EN{}tu hi cha sma ha vai pAdapUraNe pUjane svati\\ (3\.4\.902)\EN{}divA.ahnItyatha doshhA cha naktaM cha rajanAviti\\ (3\.4\.903)\EN{}tiryagarthe sAchi tiro.apyatha saMbodhanA.arthakAH\\ (3\.4\.904)\EN{}syuH pyAT.h pADaN^ga he hai bhoH samayA nikashhA hiruk.h\\ (3\.4\.905)\EN{}atarkite tu sahasA syAt puraH purato.agrataH\\ (3\.4\.906)\EN{}svAhA devahavirdAne shraushhaT vaushhaT vashhaT svadhA\\ (3\.4\.907)\EN{}kiJNchidIshhan manAgalpe pretyA.amutra bhavA.antare\\ (3\.4\.908)\EN{}va vA yathA tathevaivaM sAmye.aho hIti vismaye\\ (3\.4\.909)\EN{}maune tu tUshhNIM tUshhNIkAM sadyaH sapadi tatxaNe\\ (3\.4\.910)\EN{}dishhTyA samupajoshhaM chetyAnande.athA.antare.antarA\\ (3\.4\.911)\EN{}antareNa cha madhye syuH prasahya tu haThArthakam\\ (3\.4\.912)\EN{}yukte dve sAMprataM sthAne.abhIxNaM shashvadanArate\\ (3\.4\.913)\EN{}abhAve nahya no nA.api mA sma mA.alaM cha vAraNe\\ (3\.4\.914)\EN{}paxA.antare chedyadi cha tattve tvaddhA.aJNjasA dvayam\\ (3\.4\.915)\EN{}prAkAshye prAdurAviH syAdomevaM paramaM mate\\ (3\.4\.916)\EN{}samantatastu paritaH sarvato vishhvagityapi\\ (3\.4\.917)\EN{}akAmA.anumatau kAmamasUyopagamestu cha\\ (3\.4\.918)\EN{}nanu cha syAdvirodhoktau kashchit kAmapravedane\\ (3\.4\.919)\EN{}nishhshhamaM dushhshhamaM garhye yathAsvaM tu yathAyatham\\ (3\.4\.920)\EN{}mR^ishhA mithyA cha vitathe yathArthaM tu yathAtatham\\ (3\.4\.921)\EN{}syurevaM tu punarvai vetyavadhAraNavAchakAH\\ (3\.4\.922)\EN{}prAgatItA.arthakaM nUnamavashyaM nishchaye dvayam\\ (3\.4\.923)\EN{}saMvad varshhe.avare tvarvAgAmevaM svayamAtmanA\\ (3\.4\.924)\EN{}alpe nIchairmahatyuchchaiH prAyo bhUmnyadrute shanaiH\\ (3\.4\.925)\EN{}sanA nitye bahirbAhye smA.atIte.astamadarshane\\ (3\.4\.926)\EN{}asti satve rushhoktAvu UM prashne.anunaye tvayi\\ (3\.4\.927)\EN{}huM tarke syAdushhA rAtreravasAnenamo natau\\ (3\.4\.928)\EN{}punararthe.aN^ga nindAyAM dushhThu sushhThu prashaMsane\\ (3\.4\.929)\EN{}sAyaM sAye prage prAtaH prabhAte nikashhA.antike\\ (3\.4\.930)\EN{}amA.anuguNye smaraNe huM phaD vighnanirAkR^itau\\ (3\.4\.931)\EN{}aN^gIkR^itau syAdarthe hUM hInasaMbodhate tvare\\ (3\.4\.932)\EN{}parut parArthaishhamo.abde pUrve pUrvatare yati\\ (3\.4\.933)\EN{}adya.atrA.ahnyatha pUrve.ahnItyAdau pUrvottarA.aparAt\\ (3\.4\.934)\EN{}tathA.adharA.anyA.anyataretarAtpUrvedyurA.a.adayaH\\ (3\.4\.935)\EN{}ubhayadyushchobhayedyuH paretvahni paredyavi\\ (3\.4\.936)\EN{}hyo gate.anAgate.ahni shvaH parashvastu pare.ahani\\ (3\.4\.937)\EN{}tadA tadAnIM yugapadekadA sarvadA sadA\\ (3\.4\.938)\EN{}etarhi saMpratI.adAnImadhunA sAmprataM tathA\\ (3\.4\.939)\EN{}digdeshakAle pUrvA.a.adau prAgudakpratyagA.a.adayaH\\ % ityavyayavargaH 4, atra mUlashlokAH 23, xe.shlo. 1\\ \stepB \centerline{liN^gA.a.adisaMgrahavargaH|} % atha liN^gA.a.adisaMgrahavargaH 5\\ (3\.5\.940)\EN{}saliN^gashAstraiH sannA.a.adi kR^it taddhita samAsajaiH\\ (3\.5\.941)\EN{}anuktaiH saMgrahe liN^gaM saMkIrNavadihonnayet\\ (3\.5\.942)\EN{}liN^gasheshhavidhir vyApI visheshhair yadyabAdhitaH\\ (3\.5\.943)\EN{}striyAmIdUdvirAmaikA.ach sayoniprANinAma cha\\ (3\.5\.944)\EN{}nAma vidyunnishAvallIvINAdigbhUnadIhriyAm\\ (3\.5\.945)\EN{}adantair dvigurekA.artho na sa pAtrayugA.a.adibhiH\\ (3\.5\.946)\EN{}talvR^inde yenikaTyatrA vairamaithunikA.a.adivun\\ (3\.5\.947)\EN{}strIbhAvA.a.adAvani ktiN Nvul Nach Nvuch kyab yujiJNN^ ni shAH\\ (3\.5\.948)\EN{}uNA.a.adishhu nirUrIshcha N^yAshhUDantaM chalaM sthiram\\ (3\.5\.949)\EN{}tatkrIDAyAM praharaNaM chen maushhTA pAllavA Na dik\\ (3\.5\.950)\EN{}ghaJNo JNaH sA kriyA.asyAM ched dANDapAtA hi phAlgunI\\ (3\.5\.951)\EN{}shyainampAtA cha mR^igayA tailampAtA svadheti dik\\ (3\.5\.952)\EN{}strI syAtkAchin mR^iNAlyA.a.adir vivaxA.apachaye yadi\\ (3\.5\.953)\EN{}laN^kA shephAlikA TIkA dhAtakIpaJNchikA.a.aDhakI\\ (3\.5\.954)\EN{}sidhrakA sArikA hikkA prAchikolkA pipIlikA\\ (3\.5\.955)\EN{}tindukI kaNikA bhaN^giH suraN^gAsUchimADhayaH\\ (3\.5\.956)\EN{}pichchhA vitaNDA kAkiNyashchUrNiH shANI druNI darat\\ (3\.5\.957)\EN{}sAtiH kanthA tathA.a.asandI nAbhI rAjasabhA.api cha\\ (3\.5\.958)\EN{}jhallarI charcharI pArI horA laTvA cha sidhmalA\\ (3\.5\.959)\EN{}lAxA lixA cha gaNDUshhA gR^idhrasI chamasI masI\\ % iti strIliN^ga saMgrahaH\\ (3\.5\.960)\EN{}puMstve sabhedA.anucharAH saparyAyAH surA.asurAH\\ (3\.5\.961)\EN{}svargayAgA.adrimeghA.abdhi dru kAlA.asisharA.arayaH\\ (3\.5\.962)\EN{}karagaNDoshhThadordantakanThakeshanakhastanAH\\ (3\.5\.963)\EN{}ahnA.ahA.antAH xveDabhedA rAtrA.antAH prAgasaMkhyakAH\\ (3\.5\.964)\EN{}shrIveshhTAdyAshcha niryAsA asannantA abAdhitAH\\ (3\.5\.965)\EN{}kasherujatuvastUni hitvA turuvirAmakAH\\ (3\.5\.966)\EN{}kashhaNabhamaropAntA yadyadantA amI atha\\ (3\.5\.967)\EN{}pathanayasaTopAntA gotrAkhyAshcharaNA.a.ahvayAH\\ (3\.5\.968)\EN{}nAmnyakartari bhAve cha ghaJN jab naN^ Na ghA.athuchaH\\ (3\.5\.969)\EN{}lyuH kartarImanich bhAve ko ghoH kiH prA.a.aditonyataH\\ (3\.5\.970)\EN{}dvandve.ashvavaDavAvashvavaDavA na samAhR^ite\\ (3\.5\.971)\EN{}kAntaH sUryenduparyAyapUrvo.ayaH pUrvako.pi cha\\ (3\.5\.972)\EN{}vaTakashchA.anuvAkashcha rallakashcha kuDaN^gakaH\\ (3\.5\.973)\EN{}puN^kho nyUN^khaH samudrashcha viTapaTTadhaTAH khaTAH\\ (3\.5\.974)\EN{}koTTAraghaTTahaTTAshcha piNDagoNDapichaNDavat\\ (3\.5\.975)\EN{}gaDuH karaNDo laguDo karaNDashcha kiNo ghuNaH\\ (3\.5\.976)\EN{}dR^itisImantaharito romanthodgIthabudbudAH\\ (3\.5\.977)\EN{}kAsamardo.arbudaH kundaH phenastUpau sayUpakau\\ (3\.5\.978)\EN{}AtapaH xatriye nAbhiH kuNapaxurakedarAH\\ (3\.5\.979)\EN{}pUraxuraprachukrAshcha golahiN^gulapudgalAH\\ (3\.5\.980)\EN{}vetAlabhallamallAshcha purADAsho.api paTTishaH\\ (3\.5\.981)\EN{}kulmAshho rabhasashchaiva sakaTAhaH patad.hrahaH\\ %iti puMliN^gasheshhasaMgrahaH\\ (3\.5\.982)\EN{}dvihIne.anyachcha khA.araNyaparNashvabhrahimodakam\\ (3\.5\.983)\EN{}shItoshhNamAMsarudhiramukhA.axidraviNaM balam\\ (3\.5\.984)\EN{}phalahemashulbalohasukhaduhkhashubhA.ashubham\\ (3\.5\.985)\EN{}jalapushhpANi lavaNaM vyaJNjanAnyanulepanam\\ (3\.5\.986)\EN{}koTyAH shatA.a.adisaMkhyA.anyA vA laxA niyutaM cha tat\\ (3\.5\.987)\EN{}dvayashhkamasisusannantaM yadanA.antamakartari\\ (3\.5\.988)\EN{}trAntaM salopadhaM shishhTaM rAtraM prAksaMkhyayA.anvitam\\ (3\.5\.989)\EN{}pAtrA.a.adyadantairekA.artho dvigurlaxyA.anusArataH\\ (3\.5\.990)\EN{}dvandvaiktvA.a.avyayIbhAvau pathaH saMkhyA.avyayAtparaH\\ (3\.5\.991)\EN{}shaDyAshchhAyA bahUnAM chedvichchhAyaM saMhatau sabhA\\ (3\.5\.992)\EN{}shAlA.arthA.api parA rAjA.amanushhyA.arthAdarAjakAt\\ (3\.5\.993)\EN{}dAsIsabhaM nR^ipasabhaM raxassabhamimA dishaH\\ (3\.5\.994)\EN{}upaGYopakramA.antashcha tadA.a.aditvaprakAshane\\ (3\.5\.995)\EN{}kopaGYakopakramA.a.adi kanthoshInaranAmasu\\ (3\.5\.996)\EN{}bhAve na Nakachidbhyo.anye samUhe bhAvakarmaNoH\\ (3\.5\.997)\EN{}adantapratyayAH puNyasudinAbhyAM tvahaH paraH\\ (3\.5\.998)\EN{}kriyA.avyayAnAM bhedakAnyekatve.apyukthatoTake\\ (3\.5\.999)\EN{}chochaM pichchhaM gR^ihasthUNaM tirITaM marma yojanam\\ (3\.5\.1000)\EN{}rAjasUyaM vAjapeyaM gadyapadye kR^itau kaveH\\ (3\.5\.1001)\EN{}mANikyabhAshhyasindUrachIrachIvarapiJNjaram\\ (3\.5\.1002)\EN{}lokAyataM haritAlaM vidalasthAlabAhlikam\\ %iti napuMsakasheshhasaMgrahaH\\ (3\.5\.1003)\EN{}punnapuMsakayoH sheshho.ardharchapiNyAkakaNTakAH\\ (3\.5\.1004)\EN{}modakastaNDakashhTaN^kaH shATakaH karpaTo.arbudaH\\ (3\.5\.1005)\EN{}pAtakodyogacharakatamAlAmalakA naDaH\\ (3\.5\.1006)\EN{}kushhThaM muNDaM shIdhu bustaM xveDitaM xemakuTTimam\\ (3\.5\.1007)\EN{}saMgamaM shatamAnA.armashambalA.avyayatANDavam\\ (3\.5\.1008)\EN{}kaviyaM kandakArpAsaM pArAvAraM yugandharam\\ (3\.5\.1009)\EN{}yUpaM pragrIvapAtrIve yUshhaM chamasachikkasau\\ (3\.5\.1010)\EN{}ardharchA.a.adau ghR^itA.a.adInAM puMstvA.a.adyaM vaidikaM dhruvam\\ (3\.5\.1011)\EN{}tan noktamiha loke.api tach chedastyastu sheshhavat.h\\ %iti punnapuMsakasheshhasaMgrahaH\\ (3\.5\.1012)\EN{}strIpuMsayorapatyA.antA dvichatushhshhaTpadoragAH\\ (3\.5\.1013)\EN{}jAtibhedAH pumAkhyAshcha strIyogaiH saha mallakaH\\ (3\.5\.1014)\EN{}UrmirvarATakaH svAtirvarNako jhATalirmanuH\\ (3\.5\.1015)\EN{}mUshhA sR^ipATI karkandhUryashhTiH shATI kaTI kuTI\\ %iti strIpuMsasheshhasaMgrahaH\\ (3\.5\.1016)\EN{}strInapuMsakayorbhAvakriyayoH vyaJN.h kvachichcha vuJN.h\\ (3\.5\.1017)\EN{}auchityamauchitI maitrI maitryaM vuJN.h prAgudAhR^itaH\\ (3\.5\.1018)\EN{}shhashhThyantaprAkpadAH senAchhAyAshAlAsurAnishAH\\ (3\.5\.1019)\EN{}syAdvA nR^isenaM shvanishaM goshAlamitare cha dik\\ (3\.5\.1020)\EN{}Abannantottarapado dvigushchA.apuMsi nashcha lup\\ (3\.5\.1021)\EN{}trikhaTvaM cha trikhaTvI cha tritaxaM cha tritaxyapi\\ % iti strInapuMsakasheshhasaMgrahaH\\ (3\.5\.1022)\EN{}trishhu pAtrI puTI vATI peTI kuvaladADimau\\ (3\.5\.1023)\EN{} iti triliN^gasheshhasaMgrahaH\\ (3\.5\.1024)\EN{}paraM liN^gaM svapradhAne dvandve tatpurushhe.api tat\\ (3\.5\.1025)\EN{}arthA.antAH prAdyalamprAptA.a.apannapUrvAH paropagAH\\ (3\.5\.1026)\EN{}taddhitA.artho dviguH saMkhyAsarvanAmatadantakAH\\ (3\.5\.1027)\EN{}bahurvrIhiradiN^nAmnAmunneyaM tadudAhR^itam\\ (3\.5\.1028)\EN{}guNadravyakriyAyogopAdhayaH paragAminaH\\ (3\.5\.1029)\EN{}kR^itahkartaryasaMGYAyAM kR^ityAH kartari karmaNi\\ (3\.5\.1030)\EN{}aNAdyantAstena raktAdyarthe nAnA.arthabhedakAH\\ (3\.5\.1031)\EN{}shhaTsaMGYakAstrishhu samA yushhmadasmattiN^vyayam\\ (3\.5\.1032)\EN{}paraM virodhe sheshhaM tu GYeyaM shishhTaprayogataH\\ \EN{}iti liN^gA.adisaMgrahavargaH: 5, atra mUlashlokAH: 46, xe.shlo.: 0\\ \EN{}ityamarasiMhakR^itau nAmaliN^gA.anushAsane\\ \EN{}sAmAnyakANDastR^itIyaH sA.aN^ga eva samarthitaH\\ \EN{}iti tR^itIyaH sAmAnyakANDaH samAptaH\\ \EN{}ityamarasiMhakR^itaM nAmaliN^gA.anushAsanam\\ \EN{}kANDatrayA.a.atmakaM sAN^gopAN^gaM saMpUrNatAmagAt\\ %\EN{}atra mUlashlokAH: 480, xe. shlokAH:25 sarve cha militvA:513\\ % \EN{}amarakoshasthashlokAnAM koshhTakam\\ % \EN{}pra. kANDe mU. shlo.:281, xe. shlo.:18, sarve cha militvA: 299\\ % \EN{}dvi. kANDe mU. shlo.:735, xe. shlo.:14, sarve cha militvA: 750\\ % \EN{}tri. kANDe mU. shlo.:480, xe. shlo.:25, sarve cha militvA: 513\\ % \EN{}evaM sarveshhAM kANDAnAM yogaH: mU. shlo.:1497, xe.shlo.:58, sarve cha\\ % \EN{}militvA:1563\\% #endindian \end{document}